In het eerste jaar van de grenscontroles in Nederland zijn 530 mensen bij de grens geweigerd. Dat schrijft demissionair minister Van Weel van Asiel en Migratie in een brief aan de Tweede Kamer. Het gaat om de controles aan de grenzen met België en Duitsland.

De mensen die werden geweigerd, hadden bijvoorbeeld geen geldig reisdocument. Anderen konden niet zeggen waarom en hoe lang ze naar Nederland wilden. Verder werden 250 mensen aangehouden voor andere zaken. In totaal zijn er bijna 144.000 mensen en ruim 35.000 voertuigen gecontroleerd.

Sinds eind juli werden ook controles op luchthavens uitgevoerd. Daarbij zijn 1500 vliegtuigen en ruim 134.000 mensen gecontroleerd. 50 mensen kregen te horen dat ze het land niet in mochten.

Controles verlengd tot de zomer

De controles door de Koninklijke Marechaussee werden eind 2024 ingesteld door Van Weels voorganger, minister Faber. Van Weel besloot onlangs om de controles met een half jaar te verlengen. Hij wil zo voorkomen dat mensen illegaal de grens oversteken en hoopt op het "preventieve effect" dat ervan uitgaat.

Overigens helpen de grenscontroles niet bij het terugbrengen van de druk op de asielketen, zei de Algemene Rekenkamer vorig jaar. De marechaussee mag geen asielzoekers bij de grens weigeren. Wel helpt de maatregel volgens de Rekenkamer om het aantal mensen dat illegaal de grens wil oversteken terug te brengen.

Duitsland heeft twee fragmenten van het eeuwenoude Tapijt van Bayeux teruggegeven aan Frankrijk, melden Duitse media. De fragmentjes van tussen de een en twee centimeter lang, werden in de Tweede Wereldoorlog geroofd.

De kleine linnen stukken van het wereldberoemde borduurwerk werden in 2023 in het persoonlijke archief van onderzoeker Karl Schlabow ontdekt en vorig jaar gepresenteerd. Schlabow was archeoloog en restaurateur, gespecialiseerd in textiel.

De stukjes stof werden tussen twee glasplaten bewaard. Dankzij documenten en de opschriften op het glas kon het staatsarchief van Sleeswijk-Holstein, waar Schlabows nalatenschap sinds 2022 is opgeslagen, de fragmenten identificeren. De directeur van het staatsarchief reisde naar Bayeux om de fragmenten te overhandigen.

Naziproject

Schlabow werd door de nazi's in 1941 naar Frankrijk gestuurd, dat toen door nazi-Duitsland bezet was, om het middeleeuwse wandkleed te onderzoeken.

Het onderzoek maakte deel uit van een project waarin de nazi's op zoek gingen naar historische bewijzen om de vermeende superioriteit van het arische ras te ondersteunen. Volgens het staatsarchief verwijderde Schlabow vermoedelijk een stuk van de onderkant van het bijna duizend jaar oude wandkleed en nam het mee naar Duitsland.

Het Tapijt van Bayeux toont de Slag bij Hastings. Die slag volgde op de invasie in Engeland in 1066 van de Normandische hertog Willem de Veroveraar. Willem won de slag en werd de eerste Normandische koning van Engeland.

Het wandkleed is volgens onderzoekers in 1068 gemaakt om de kathedraal van Bayeux in de regio Normandië te verfraaien.

Het tapijt is bijna 70 meter lang, 50 centimeter hoog en weegt bijna 350 kilo. Het staat sinds 2007 op de werelderfgoedlijst van UNESCO. Normaal gesproken hangt het borduurwerk in een museum in het Franse Bayeux, maar vanwege een renovatie van het museum zal het vanaf september tijdelijk in het British Museum in Londen te zien zijn.

Een deel van bewoners die hun huis na de explosie in de Utrechtse binnenstad moesten verlaten, kan er weer in. Het gaat om huizen en winkels van mensen in de Boterstraat, de Zadelstraat, de Mariaplaats en een stukje van het Visschersplein.

De panden zijn in de loop van de middag weer aangesloten op water, gas en elektriciteit. Nog niet iedereen kan naar huis, bewoners van huizen dicht bij de getroffen Visscherssteeg kunnen nog niet terug. De gemeente roept ook anderen op uit het getroffen gebied weg te blijven, zodat hulpdiensten hun werk kunnen doen.

Gistermiddag richtte een zware explosie in een woning aan de Visscherssteeg een ravage aan. Enkele mensen raakten lichtgewond en er is veel schade aan woningen en bedrijfspanden. Mensen die hun auto geparkeerd hebben in een parkeergarage in deze buurt mogen onder begeleiding hun auto ophalen.

Gigantische knal

"Hier zie ik hout, dat hebben ze blijkbaar dichtgetimmerd." Even na 16.00 uur mag bewoner Jinke Grolleman na een dag wachten haar woning aan de Mariaplaats weer in. Ze was gistermiddag thuis tijdens de explosie. "Ik hoorde een gigantische knal. Zag glas op straat, gevels op straat liggen en toen dacht ik: dit is niet goed en ben mijn huis uit gerend."

Ze gaat gespannen haar huis binnen, maar de schade valt gelukkig mee. Wel is er een raam kapot, ziet ze meteen als ze naar binnen gaat. "Dat had ik nog niet eens meegekregen gistermiddag." Op het gemeenschappelijke dakterras - "onze woonkamer in de zomer" - is meer schade. Zo is het glas uit de toegangsdeur geslagen.

Bij huisgenoot Nicole staat een kozijn met glas-in-loodramen helemaal bol en zijn verschillende kleine ramen kapotgegaan. "Het was natuurlijk een heel harde knal. Het is hier tussen de huizen waarschijnlijk gaan pingpongen."

Zelf was ze tijdens de explosie net even naar een winkel. "Ik werd in paniek gebeld, maar toen kon ik mijn huis al niet meer in. Ik schrik er wel van hoe het er nu uitziet."

Vanavond kunnen Nicole en Jinke weer in hun eigen bed slapen. Ze weten nog niet of ze dat doen. "Ik vind het een beetje unheimisch. Met al die lege huizen nog hier, die rommel en die gaten in de muur. Ik ga even kijken of ik dat relaxed vind."

Een overzicht van de gebeurtenissen gisteren: