Zeeland heeft vorig jaar minder toeristen getrokken. In 2025 daalde het aantal overnachtingen in de kustprovincie met zo'n vijf procent, terwijl het aantal overnachtingen landelijk juist licht steeg.

Het aantal mensen dat in een vakantiehuisje sliep in Zeeland liep nog verder terug: met twaalf procent. De campings in de provincie doen het daarentegen nog steeds goed. Dat komt naar voren uit cijfers van het CBS.

Het aantal buitenlandse bezoekers liep terug, maar vooral Nederlanders gingen vorig jaar minder vaak op vakantie naar Zeeland. "Het weer was juist gunstig. Maar Zeeland wordt steeds minder gezien als een bestemming waar het hele jaar iets te doen is", verklaart Diana Korteweg Maris van HZ Kenniscentrum Kusttoerisme.

Beperkt aanbod

Korteweg Maris: "Buiten de vakanties en de mooie zomerdagen is het aanbod beperkt, waardoor onze provincie kwetsbaar is ten opzichte van andere kustgebieden die wel attracties hebben voor slecht weer."

Volgens Korteweg Maris spelen ook de hoge prijzen in Zeeland een rol bij de afname van het aantal toeristen. "Wanneer prijs, kwaliteit en aanbod niet met elkaar in balans zijn, verliest Zeeland marktaandeel", zegt ze tegen Omroep Zeeland.

Nonchalant

Volgens het kenniscentrum heeft Zeeland de afgelopen jaren te weinig geïnvesteerd in vernieuwing en duurzaamheid. "Veel ondernemers hadden het idee dat de gasten toch wel kwamen. Je zou dus kunnen spreken van enige nonchalance", zegt Korteweg Maris.

Daarnaast worden veel toeristische ondernemers ouder en stoppen, zonder dat er een opvolger is. "Sommige bedrijven investeren wel, maar dat is nog te verdeeld om Zeeland als geheel sterker te maken."

Voor het komend jaar verwacht Korteweg Maris dat de druk op de sector groot blijft. Vooral het goedkopere segment blijft kwetsbaar. "Zeeland kan daarom niet achteroverleunen."

In Bunschoten is vannacht een buschauffeur mishandeld door een passagier. Dat bevestigt vervoerder Keolis aan RTV Utrecht. Chauffeurs in de regio eisen actie.

Volgens Keolis wilde de reiziger dat de chauffeur hem vanaf de laatste halte dichter naar zijn eindbestemming zou brengen. Toen de chauffeur dat weigerde, escaleerde de situatie. De chauffeur is onder meer in het gezicht geslagen en moest naar de eerste hulp.

"Echt verschrikkelijk. Geweld is nooit de oplossing", zegt de woordvoerder van Keolis. Ook gedeputeerde André van Schie, verantwoordelijk voor het openbaar vervoer in de provincie Utrecht, veroordeelt dat er geweld tegen een chauffeur is gebruikt. "Geweld, intimidatie en het beledigen van ov-personeel is onacceptabel. Juist zij verdienen onze waardering en respect."

Nieuwe dienstregeling

Voor chauffeurs in Utrecht is de maat vol, zegt FNV Streekvervoer. Volgens hen past de mishandeling in een breder patroon sinds de nieuwe dienstregeling in december. Er zijn problemen met het busvervoer in de hele provincie, zoals uitval en vertraging, waardoor chauffeurs meer agressie voor de kiezen krijgen.

De vakbond eist namens de chauffeurs voor het weekend een actieplan. Zo willen ze onder meer dat enkele ritten waarop de meeste incidenten plaatsvinden, geschrapt worden.

Ook willen ze dat veiligheidsmedewerkers meerijden op de 'risicolijnen'. "Ik krijg dagelijks signalen van chauffeurs dat het hen erg hoog zit", zegt Stijn Duursma, bestuurder van de vakbond. "Ze voelen zich onveilig en niet gesteund door hun werkgever."

De defensieministers van de NAVO-bondgenoten vergaderden vandaag in Brussel. Bij die belangrijke vergadering ontbrak echter de Amerikaanse minister Hegseth van Defensie. Het is zeer uitzonderlijk dat ministers niet naar deze bijeenkomsten komen, die al maanden van tevoren vaststaan. Eerder liet ook Hegseths collega Rubio van Buitenlandse Zaken verstek gaan.

Hegseth stuurt wel een vervanger, staatssecretaris Colby, maar achter de schermen klinkt dat de afwezigheid van Hegseth gezien kan worden als een politiek signaal: zo belangrijk is de NAVO niet meer voor de Amerikanen.

"Jammer voor hem, hij mist een leuk feestje", zei de IJslandse minister van Buitenlandse Zaken bij binnenkomst op het NAVO-hoofdkwartier over de ontbrekende Hegseth. "Natuurlijk is het altijd beter dat ministers erbij zijn, maar ik zou het niet als slecht signaal omschrijven."

Dat herhaalde ook NAVO-secretaris-generaal Rutte na afloop. "Ik maak me niet al te veel zorgen als sommige hoge Amerikaanse functionarissen, die ook voor hun eigen halfrond in de Indo-Pacific moeten zorgen, niet altijd hier in Brussel kunnen zijn." Hij noemde dat "heel logisch" en benadrukte dat hij veel contact heeft met Hegseth.

Verklaring oud-ambassadeurs

Dat dit echter niet zo logisch is, blijkt uit de verklaring die een groot deel van de Amerikaanse oud-ambassadeurs van de NAVO en Amerikaanse hoogste NAVO-commandanten sinds 1997 naar buiten brachten. "De NAVO is geen Amerikaanse gebaar van vrijgevigheid", schrijven zij.

Het bondgenootschap is juist van groot strategisch belang voor de veiligheid van de VS, stellen de oud-ambassadeurs. "Het is een strategische overeenkomst die ervoor zorgt dat de Verenigde Staten de machtigste en economisch meest stabiele natie ter wereld blijven, tegen een fractie van de kosten die het zou kosten om het alleen te doen."

Als de VS zich zou terugtrekken uit de NAVO zou dat niet alleen tot hogere kosten leiden, maar ook tot grotere risico's en een verlies voor de Amerikaanse invloed in de wereld, zeggen zij.

Ook wijzen de oud-ambassadeurs op verminderde legitimiteit voor de operaties die de VS wereldwijd uitvoert. Die zouden dan meer worden gezien als "politieacties" in plaats van operaties met een internationaal mandaat, waarschuwen ze.

NAVO-correspondent Kysia Hekster:

"Het statement van de Amerikaanse oud-ambassadeurs bij de NAVO en de Amerikaanse generaals komt niet toevallig vandaag, het is goed getimed nu de ministers van defensie hier bij elkaar zijn en aan de vooravond van de start van de veiligheidsconferentie in München.

Het ontbreken van Hegseth wordt door de andere ministers publiekelijk gerelativeerd, maar achter de schermen hoor je dat er wel degelijk zorgen zijn over het politieke signaal dat de Amerikanen voor de tweede keer op rij geen minister naar het NAVO-hoofdkwartier sturen.

Die ongerustheid staat misschien niet letterlijk in de verklaring van de Amerikaanse oud-gedienden, maar de woorden die ze kiezen zeggen genoeg. Ze wijzen erop dat het niet in het belang van de VS is als het vertrouwen van de bondgenoten wordt aangetast.

Maar dat is precies wat wél gebeurd is tijdens de Groenland-crisis, toen Trump NAVO-bondgenoot Denemarken bedreigde. Zij waarschuwen dat de NAVO ook belangrijk is voor Amerika en willen laten zien dat er in de VS wel degelijk brede steun is voor de alliantie."

Demissionair defensieminister Brekelmans zegt dat in de vergadering vooral gesproken is over de NAVO-missie Arctic Sentry en de steun aan Oekraïne.

Brekelmans weet de afwezigheid vooral aan de enorme organisatie die komt kijken voor een bezoek in een ander werelddeel. In zijn ervaring kost dat meerdere dagen en de Amerikaanse ministers hebben het druk, zei ook hij.

"Ik denk niet dat er een politiek signaal is", zei Brekelmans. Hij wees ook naar de Amerikaanse vervanger die was gestuurd. "De boodschap was heel duidelijk, wie dat precies zegt vind ik van secundair belang."

Colby benadrukte in zijn toespraak dat het tijd is voor NAVO 3.0, waarbij Europa meer verantwoordelijkheid moet nemen voor de eigen defensie en zei dat de VS zich meer focust op het eigen halfrond.

Voorlopig zijn de Europeanen nog erg afhankelijk van de Amerikanen, laat deze video zien:

Sinds Trump 2 is sprake van 'europeanisering van de NAVO', waarbij landen taken overnemen van de VS. Trump wil al langer dat de Europeanen veel meer verantwoordelijkheid nemen voor hun eigen, conventionele verdediging, zodat hij de blik op de regio rond de Stille Oceaan kan richten.

Het gaat op het NAVO-hoofdkwartier dan ook veel over burden shifting: lastenverplaatsing. De Amerikanen doen minder, de Europeanen meer.

Eerder deze week bleek bijvoorbeeld dat de Amerikanen het NAVO-commando op een aantal plekken overgedragen hadden aan Europese bondgenoten. Ook uit Nederlandse militaire kenniscentra haalden Amerikanen medewerkers terug. Diplomaten verzekeren dat dit voor hen niet als verrassing kwam.

Daarnaast ging de coördinatie van alle hulp aan Oekraïne van Amerikaanse handen over in Duits-Brits leiderschap. De verwachting is dat de VS zal aankondigen een deel van zijn militairen uit Europa te verplaatsen. De Amerikanen blijven wel benadrukken dat hun steun aan de NAVO in beton gegoten is.