Er is afgelopen jaar zeker 2,5 miljard euro geïnvesteerd in beginnende en groeiende bedrijven in Nederland. Dat blijkt uit cijfers van onder meer brancheorganisatie Dutch Startup Association (DSA).

Investeerders stoppen vaak veel geld in zo'n start-up, in ruil voor een relatief klein deel van de aandelen. Ze vinden het dat waard, omdat ze verwachten dat die bedrijven nog flink zullen groeien. Zulke durfinvesteringen waren in 2025 samen goed voor het op twee na hoogste bedrag ooit. Alleen in 2021 en 2022 werd meer geld opgehaald.

Het grootste bedrag ging afgelopen jaar naar online-supermarkt Picnic; die wist 430 miljoen euro op te halen bij investeerders. Een jaar daarvoor ging het bedrijf ook al aan kop met 355 miljoen.

Afgelopen jaar lukte het 349 start-ups en andere 'groeibedrijven' om geld op te halen. De top 10 was goed voor bijna de helft van het totaal geïnvesteerde bedrag.

Kansen

Een investering zo omvangrijk als in Picnic is uitzonderlijk, maar "grote deals, tussen de 15 en 100 miljoen, komen steeds vaker voor", zegt DSA-voorzitter Lucien Burm.

Dat komt volgens hem onder meer doordat Europa meer op zichzelf is gaan focussen; in lijn met het Europese rapport van Mario Draghi en de Nederlandse variant van oud-ASML-topman Peter Wennink. Die rapporten benadrukken dat Europa moet investeren in digitale infrastructuur, waaronder AI.

Dat biedt kansen voor bedrijven in Europa, denkt Burm. "Nieuwe bedrijven die chips willen ontwikkelen kunnen investeringen ophalen. Hetzelfde geldt bijvoorbeeld voor bedrijven die drones maken of dat willen doen."

Opvallend is dat Nederland weinig geld stopt in AI, zegt Thomas Mensink van start-up-marktanalist Golden Egg Check. "In andere Europese landen zijn er inmiddels bepalende spelers opgestaan, zoals Mistral in Frankrijk en Lovable in Zweden." Mistral is het bedrijf achter de Franse ChatGPT-concurrent Le Chat. Met Lovable kunnen gebruikers websites en apps bouwen met een chatapp.

Coronajaar 2021 was piekjaar

In 2021 werd er nog veel meer geld gestoken in dit soort bedrijven; meer dan 5 miljard. "Dat had te maken met corona", zegt Burm van DSA. "Bedrijven gingen op zoek naar nieuwe manieren om rendement te kunnen blijven maken." Dat had te maken met de negatieve rente van toen. "Als de rente negatief is, betaal je om je geld op de bank te laten staan."

Het aantal bedrijven dat toen geld kreeg, was niet opmerkelijk hoog. Het ging om 373 bedrijven. In 2024 en 2025 waren dat er maar iets minder, respectievelijk 342 en 349.

De Amerikaanse president Trump blijft erbij dat het Deense Groenland Amerikaans moet worden. De onderhandelingen daarover moeten onmiddellijk beginnen, zei hij in een toespraak voor het World Economic Forum in Davos. Anders dan in eerdere uitspraken van het Witte Huis, sluit Trump het gebruik van geweld uit.

"We krijgen waarschijnlijk niets, behalve als ik beslis om extreme druk en geweld in te zetten", aldus Trump. "Dan zouden we niet te stoppen zijn. Maar dat ga ik niet doen."

Wat hij dan wel gaat doen als Denemarken blijft weigeren om Groenland af te staan, zei hij niet. Wel dat dit gevolgen zal hebben: "Je kunt 'ja' zeggen en je kunt 'nee' zeggen, en dat zullen we onthouden."

Trump zei dat de VS Groenland nodig heeft om zich te kunnen verdedigen:

Trump herhaalde dat de VS Groenland - dat hij een grote berg ijs noemde - nodig heeft voor zijn "strategische verdediging" tegen eventuele Chinese of Russische aanvallen.

Volgens hem is in de Tweede Wereldoorlog bewezen dat Denemarken niet in staat is om Groenland te verdedigen. De Duitsers namen Denemarken in 1940 binnen een dag in. "Zonder ons spraken jullie Duits en een beetje Japans", zei Trump. De Amerikanen namen toen de verdediging van Groenland op zich.

Trump bestrijdt dat een vreedzame overdracht niet zou kunnen, omdat landen dat in het verleden vaker hebben gedaan. De kwestie-Groenland is volgens hem dan ook "geen bedreiging voor de NAVO".

Correspondent Rudy Bouma vanuit Washington:

"Trump zegt Groenland weliswaar niet te gaan aanvallen, maar de extra importheffingen voor Europese landen waarmee hij heeft gedreigd zijn niet van tafel. Trump haalde in zijn speech voorbeelden aan van landen die voor hem zijn gezwicht door importheffingen, zoals WEF-gastheer Zwitserland.

Trump haalde de geschiedenis aan om zijn claim op Groenland kracht bij te zetten: tijdens de Tweede Wereldoorlog verdedigde de VS Groenland omdat Denemarken daar niet meer toe in staat was. Hij vindt het maar 'ondankbaar' dat de VS daarvoor niets heeft teruggekregen.

Dat klopt niet, want Denemarken en de VS hebben in 1951 een verdrag gesloten dat de stationering van Amerikaanse militairen toestaat. Op het hoogtepunt van de Koude Oorlog waren er zo'n 10.000 manschappen gestationeerd op Groenland en waren er 10 bases en nog eens 10 weer- en radarstations, maar de VS heeft dat zelf teruggebracht naar zo'n 150 manschappen op één basis."

De VS is het belangrijkste lid van de NAVO. De afspraak binnen de NAVO is dat de andere NAVO-landen hun bondgenoten te hulp komen als die worden aangevallen. Bij een militaire aanval van de VS op Groenland zouden alle andere NAVO-landen dus op basis van artikel 5 van het NAVO-verdrag tegenover de VS komen te staan.

De Amerikaanse aandelenmarkten reageerden voorzichtig positief op Trumps belofte dat hij geen geweld zal gebruiken. De S&P 500 and Dow Jones stegen zo'n 0,3 procent. Gisteren daalde de S&P 500 nog 2,1 procent vanwege de Groenland-kwestie, de Dow Jones 1,8 procent.

Europees Parlement

Het Europees Parlement heeft vandaag vanwege de kwestie-Groenland formeel besloten om de behandeling van het handelsverdrag met de VS stil te leggen. De Europese Commissie en de VS kwamen eind juli overeen dat de EU geen belasting meer zou heffen op de import van Amerikaanse goederen en dat over de Europese goederen die naar de VS gaan 15 procent belasting moet worden betaald.

Dit akkoord moet door het Europees Parlement en de lidstaten worden goedgekeurd. Veel Europarlementariërs vonden al dat de afspraken onevenwichtig waren, maar leken bereid om er onder voorwaarden mee akkoord te gaan. Eind deze maand zou in het parlement de stemming plaatsvinden. Dat gaat nu voorlopig niet door, omdat de VS in verband met het conflict opnieuw met heffingen dreigt.

Canada

Trump haalde ook nog uit naar Canada. De Canadese premier Mark Carney kreeg gisteren na zijn speech in Davos een staande ovatie. Zonder Trump te noemen, zette hij zich af tegen internationale grootmachten die andere landen importheffingen opleggen als ze hun zin niet krijgen. Volgens hem is een nieuw tijdperk aangebroken waarin "de geopolitiek van de grootmachten op geen enkele manier wordt beperkt".

Vandaag zei Trump in Davos dat Canada de VS "dankbaarder" moet zijn. "Canada krijgt veel cadeautjes van ons. Ze zouden dankbaar moeten zijn, maar dat zijn ze niet." Hij wees erop dat de VS aan een raketscherm werkt waar ook Canada van zal profiteren. "Canada leeft dankzij de VS. Onthoud dat Mark de volgende keer dat je iets zegt."

Rozen van buiten de EU brengen mogelijk gezondheids- en milieurisico's met zich mee. Daarvoor waarschuwen de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) en het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Consumenten wordt geadviseerd deze bloemen niet bij het gft-afval weg te gooien.

Rozen en andere snijbloemen uit niet-EU-landen kunnen restanten bevatten van gewasbeschermingsmiddelen (pesticiden) die binnen de EU verboden zijn, staat in een rapport van de NVWA.

Voor het onderzoek werd gekeken naar rozen, omdat dit de meest geïmporteerde snijbloem is in Nederland. Vooral mensen die beroepsmatig met snijbloemen werken, zoals importeurs, veilingmedewerkers en bloemisten, kunnen blootgesteld worden aan de stoffen, die mogelijk effect hebben op hun gezondheid.

Bedekkende kleding

Zelfs als ze beschermende kleding en handschoenen dragen kan de blootstelling te hoog zijn. Volgens het rapport is meer regulering nodig voor geïmporteerde rozen. Zolang die ontbreekt, moeten er passende beschermingsmaatregelen worden genomen voor mensen die beroepsmatig met bloemen in contact komen.

Zo zouden ze korter met bloemen in aanraking moeten komen, meer met machines moeten werken en tijdens het werk naast handschoenen ook kleding moeten dragen die zowel de armen als de benen bedekt.

Geen risico voor consumenten

Het onderzoek toonde ook aan dat consumenten nauwelijks risico lopen. Zij worden zo weinig blootgesteld aan de pesticiden dat deze naar verwachting geen risico voor de gezondheid opleveren. Het eten van niet voor consumptie gekweekte rozenblaadjes wordt sterk afgeraden.

De precieze effecten op de gezondheid zijn nog onduidelijk, aldus het RIVM. Het instituut pleit voor vervolgonderzoek om de risico's verder in kaart te brengen.

'Gooi rozen niet bij gft-afval'

In het NVWA-rapport wordt ook een oproep gedaan: gooi rozen en andere snijbloemen niet bij het gft-afval, omdat de pesticiden op deze bloemen mogelijk schadelijk zijn voor bodemorganismen en bijen.

Vervolgonderzoek is volgens de voedsel- en warenautoriteit nodig om te bepalen hoe dit afval veilig kan worden afgevoerd. Tot die tijd moeten rozen en andere snijbloemen tot het restafval worden gerekend.

Het advies is aangeboden aan de minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur en aan de staatssecretaris van Jeugd, Preventie en Sport. Zij beslissen over eventuele vervolgstappen.