De eerste ronde van de presidentsverkiezingen in Portugal heeft geen duidelijke winnaar opgeleverd. Daarmee is er voor het eerst in veertig jaar een tweede ronde nodig. Die gaat tussen de radicaal-rechtse André Ventura van de Chega-partij en de centrumlinkse António José Seguro van de Socialistische Partij.

Bijna 11 miljoen Portugezen mochten hun stem uitbrengen. De meeste stemmen waren voor Seguro, die 31 procent van de kiezers achter zich wist te krijgen. Ventura is geëindigd op ruim 23 procent. Voor een overwinning was minstens 50 procent nodig. Een recordaantal van elf kandidaten, onder wie één vrouw, deed mee aan de verkiezingen van zondag.

Bij de tweede ronde op 8 februari wordt duidelijk wie de opvolger wordt van de centrumrechtse Marcelo Rebelo de Sousa. Hij was tien jaar president maar mocht zich niet verkiesbaar stellen voor een derde termijn.

Ceremoniële functie

Het presidentschap is in Portugal grotendeels een ceremoniële functie. Wel kan de president onder bepaalde omstandigheden het parlement wegsturen, nieuwe verkiezingen uitschrijven en een veto uitspreken over wetsvoorstellen.

Het zijn voor Portugal de derde verkiezingen in drie jaar tijd. De Chega-partij van de populistische kandidaat Ventura groeide bij de vorige verkiezingen flink, nadat de vorige regering na nog geen jaar was gevallen.

Ventura, een voormalig sportcommentator, voerde vooral campagne op het thema migratie. Zo liet hij door het land borden plaatsen met teksten als "Dit is niet Bangladesh". Ventura zei na de uitslag dat hij in aanloop naar de tweede ronde de rechtervleugel wil verenigen en "elke seconde zal vechten om ervoor te zorgen dat er geen socialistische president komt".

Seguro benadrukte na bekendmaking van de uitslag dat wat hem betreft de democratie heeft gewonnen. Hij riep mensen op om zich bij hem aan te sluiten "om het extremisme te verslaan". Seguro legde in de campagne de nadruk op het gebrek aan huizen en de stijgende prijzen.

Een van de overige kandidaten was komiek Manuel João Vieira. Hij beloofde in zijn campagne dat elke Portugees een Ferrari zou ontvangen en dat alle huishoudens wijn van de tap zouden krijgen. Hij kreeg iets meer dan 1 procent van de stemmen.

In Den Haag en Amsterdam is de mobiele eenheid ingezet vanwege onrust na afloop van de eindstrijd van de Afrika Cup. In die tumultueuze finale verloor gastland Marokko met 1-0 van Senegal.

Kort daarna verzamelden zich ongeveer tweehonderd mensen op de hoek van de Vaillantlaan en de Hoefkade in de Schilderswijk in Den Haag. Daarna werd met zwaar vuurwerk naar de politie en omstanders gegooid. Het is nog niet bekend of er mensen zijn aangehouden.

Plein schoongeveegd

Ook op het Plein '40 '45 in Amsterdam Nieuw-West was het onrustig na de wedstrijd, meldt Het Parool. De ME was aanwezig en werd bekogeld met onder meer vuurwerk. De politie moest ingrijpen om supporters uit elkaar te drijven.

Volgens AT5 heeft de politie iets na 01.00 uur het plein schoongeveegd. Daarbij zijn ook aanhoudingen verricht. Om hoeveel arrestaties het gaat, is nog niet duidelijk.

In de Schilderswijk was het na de zege van Marokko tegen Nigeria in de halve finale op woensdag ook al onrustig. De feeststemming sloeg in de loop van de avond om. Er werd vuurwerk naar de politie gegooid, waarna de ME ingreep. Er werd één aanhouding verricht.

Stichting Ambulance Wens heeft een bijzondere mijlpaal gehaald. Vandaag heeft de stichting voor de 25.000ste keer een wens van een immobiele terminale patiënt in vervulling laten gaan. De 49-jarige Wendy werd samen met haar dochters vanuit een hospice in Doetinchem naar het strand in Noordwijk aan Zee gebracht.

"Een plek waar zij van houdt en waar zij altijd graag kwam", schrijft de stichting op Instagram over Wendy. "Even samen zijn, uitwaaien en herinneringen maken."

De stichting wist dat de mijlpaal eraan zat te komen, maar de vraag was op welke dag het zou zijn. "In de eerste weken van dit jaar kwamen er door winterse omstandigheden en sneeuwval minder wensen binnen dan gebruikelijk. In de afgelopen week volgden de aanvragen elkaar echter in hoog tempo op", zegt de organisatie.

Vandaag zijn ook nog zeven andere wensen in vervulling gegaan. Zo ging een 79-jarige man naar zijn caravan op een camping in Assel en een 75-jarige vrouw met haar man naar het nieuwe huis van haar zoon om de verjaardag van haar kleindochter te vieren.

Viering

Jaarlijks laat de stichting met behulp van ruim 300 vrijwilligers ongeveer 2000 wensen in vervulling gaan. Bij iedere wens van een terminale patiënt gaat een chauffeur en een verpleegkundige mee.

Volgend weekend wordt in de Laurenskerk in Rotterdam stilgestaan bij de 25.000 vervulde wensen. In de kerk worden 500 gasten verwacht, onder wie koning Willem-Alexander.

Kees Veldboer

Stichting Ambulance Wens werd in 2007 opgericht door ambulancechauffeur Kees Veldboer. Hij kwam tijdens een rustige werkdag in 2006 op het idee voor de stichting. Veldboer vervoerde die dag een terminale patiënt wiens pijnbehandeling op het laatste moment werd uitgesteld.

Veldboer en zijn collega brachten de man naar het havenhoofd in Vlaardingen waar hij het scheepvaartverkeer kon bekijken en achterhaalden dat de patiënt graag nog eens wilde varen. Die wens liet Veldboer op een later moment in vervulling gaan.

Veldboer overleed in 2021 aan de gevolgen van een hartstilstand. Zijn zoon, Kees Veldboer jr. is nu directeur.