Geld verdienen met het opladen van je elektrische auto? Henri Udding doet het. "Ik heb de afgelopen twee maanden al zo'n 80 euro binnengehaald", vertelt de Groninger terwijl hij zijn auto aan de lader hangt. Hij maakt gebruik van een nieuwe regeling, die sinds begin dit jaar bestaat.

Particulieren met een elektrische auto kunnen daardoor geld verdienen aan brandstofleveranciers. Mensen kunnen de stroom die ze voor hun auto gebruiken als het ware omzetten in zogeheten 'emissiereductie-eenheden' (ERE). Die worden vervolgens verkocht aan brandstofleveranciers zoals Shell, die volgens EU-regelgeving moeten verduurzamen.

Er bestond al een soortgelijk systeem, maar voorheen konden alleen bedrijven daaraan meedoen. Nederland kiest er nu voor om naast bedrijven ook particulieren erbij te betrekken, die op deze manier tot wel honderden euro's per jaar kunnen verdienen met hun auto. "En je hoeft er bijna niks voor te doen, dus het is allemaal gratis geld", zegt Udding breed lachend.

Het ERE-systeem uitgelegd

De Europese Unie wil in 2050 klimaatneutraal zijn en dus moet de CO2-uitstoot omlaag. Voor de transportsector geldt dat bedrijven die fossiele brandstoffen op de markt brengen, zoals diesel en benzine, moeten verduurzamen. Dat kan bijvoorbeeld door brandstof gemaakt van aardolie te mengen met duurzame biobrandstoffen. Maar als dat niet lukt, kunnen bedrijven certificaten kopen van partijen die wél hernieuwbare energie gebruiken.

Die certificaten worden 'emissiereductie-eenheden' genoemd. Het systeem werkt zo: één ERE staat gelijk aan één kilo CO2 aan vermeden uitstoot ten opzichte van fossiele brandstoffen. De prijs van een ERE is afhankelijk van vraag en aanbod. De waarde kan dus schommelen, maar op dit moment ligt die rond de 15 eurocent per kilowattuur.

Particulieren kunnen de certificaten niet zelf verkopen aan de vervuilende bedrijven. Het verhandelen gebeurt via zogeheten 'inboekdienstverleners', die de geladen groene stroom van particulieren verzamelen en als pakket verkopen.

"De afgelopen maanden hebben duizenden mensen zich bij ons aangemeld", vertelt Bob Lieftink. Hij richtte LekkerLaden op en is zeker niet de enige partij. Van bekende namen als Vattenfall tot nieuwe start-ups, Nederland kent opeens tientallen inboekdienstverleners.

Volgens Lieftink kan niet iedereen zomaar meedoen aan de regeling. Klanten moeten aan twee belangrijke voorwaarden voldoen. Ten eerste moeten ze thuis een laadpaal hebben. "Het verdienen van ERE's kan alleen als je naam op het energiecontract staat. Als je gaat laden bij publieke laadpalen, levert jou dat geen certificaten op", zegt Lieftink.

Daarnaast moet je laadpaal een geïntegreerde slimme meter hebben, een zogeheten 'MID-gecertificeerde meter'. Die houdt precies bij hoeveel stroom er geladen wordt. "Die koppel je aan ons programma dat kan uitlezen hoeveel kWh je hebt geladen en hoeveel geld je daarmee verdient", aldus Lieftink.

Klimaatimpact

Het idee achter de regeling is dat het gebruik van hernieuwbare energie wordt beloond, terwijl de productie van fossiele brandstoffen juist duurder en dus onaantrekkelijker wordt.

Jaap Burger, adviseur elektrisch rijden bij Watture, is enthousiast. "Die paar honderd euro extra per jaar kan ervoor zorgen dat consumenten net de overstap maken naar elektrisch. Daarnaast zullen mensen met een plug-in hybride er misschien voor kiezen om vaker te laden."

Henri Udding is het daar helemaal mee eens. "Ik raad het iedereen aan en ik kan me goed voorstellen dat het een extra zetje geeft om elektrisch te gaan rijden", zegt hij. "Zeker omdat veel andere voordelen de laatste tijd zijn afgebouwd of afgeschaft."

Toch kan het systeem volgens Jaap Burger nog verfijnd worden. "Je zou bijvoorbeeld kunnen meetellen op welk moment je laadt. Door overdag te laden gebruik je vaak groenere stroom én ontlast je het energienet. Dat zou ook beloond moeten worden."

Wat de precieze impact op het klimaat zal zijn moet nog blijken. Toch ziet Burger de regeling als een stap in de juiste richting: ''De doelstellingen vanuit de EU zullen steeds strenger worden waardoor de duurzame keuze uiteindelijk de voordelige en dus de logische keuze zal zijn, óók voor de grote vervuilers."

Nog even geduld

Het is wel nog even afwachten voordat mensen het geld daadwerkelijk op hun rekening hebben. Hoewel de regeling al is ingegaan, moet de Eerste Kamer er nog een laatste keer over stemmen. Dat gebeurt eind van de maand en de verwachting is dat het systeem dan definitief wordt goedgekeurd.

Als het systeem daarna technisch ook helemaal rond is, krijgen gebruikers hun verdiende bedrag met terugwerkende kracht uitbetaald.

In de Oekraïense stad Charkiv zijn vannacht zeven mensen om het leven gekomen door Russische luchtaanvallen. Volgens de lokale gouverneur zijn onder de slachtoffers twee kinderen. Zeker tien mensen raakten gewond.

Vijf van de doden werden onder het puin gevonden van een flatgebouw dat was geraakt door een ballistische raket in de wijk Kyivskyi, zegt de burgemeester van de stad. Na de inslag stond het gebouw in brand en mogelijk zitten er nog mensen vast onder het puin.

De Oekraïense president Zelensky zegt dat een groot gedeelte van de flat is verwoest en dat de bovenste verdieping van een naastgelegen gebouw ook beschadigd raakte. Reddingswerkers zijn ter plaatse om te zoeken naar slachtoffers die nog onder brokstukken kunnen vastzitten.

Brandweermensen, bewoners en hulpverleners zijn bij een gebouw dat werd geraakt:

Ook de Oekraïense hoofdstad Kyiv en andere steden werden vannacht bestookt door Russische ballistische raketten en drones. Volgens Zelensky waren de Russische aanvallen gericht op de energie-infrastructuur en spoorwegen in het land.

De eerste ontploffingen waren vannacht rond 01.30 uur te horen, waarop meer explosies volgden. In de hoofdstad werden inwoners opgeroepen naar schuilkelders te gaan. Rond 03.00 uur ging het landelijke luchtalarm af.

Volgens de burgemeester van Kyiv was de luchtverdediging in de hoofdstad actief. Voor zover bekend zijn er in Kyiv geen mensen om het leven gekomen bij de luchtaanvallen. Bij de aanvallen op de hoofdstad raakten zeker tien mensen gewond, onder wie ook kinderen, meldt The Kyiv Independent.

Drones en ballistische raketten

Ook in de havenstad Odesa en in de plaats Chuhuiv in de regio Charkiv waren vannacht droneaanvallen, schrijft The Kyiv Independent. Bij de aanval op Chuhuiv raakten twee mensen gewond.

Zelensky zegt dat Rusland in totaal 29 projectielen heeft gebruikt bij de aanvallen, waarvan minstens de helft ballistische raketten. Ook gebruikte Rusland volgens hem vannacht 480 drones. Het zou gaan om voornamelijk Iraanse Shahed-drones.

Het Russische ministerie van Defensie bevestigt de aanvallen en zegt dat het locaties van het Oekraïense leger geeft geraakt. Volgens het defensieministerie gaat het om militaire vliegvelden en energiefaciliteiten.

Ruzie met Orbán

De Russische aanvallen komen op het moment dat de Oekraïense president Zelensky in een hoogoplopend conflict zit met de Hongaarse premier Orbán. Laatstgenoemde blokkeert een EU-lening van 90 miljard euro aan Oekraïne. Dit geld, dat afkomstig is uit bevroren Russische tegoeden, kan het land gebruiken voor de verdediging tegen Rusland.

Orbán houdt de lening tegen met zijn vetorecht vanwege het stilleggen van de Russische oliedoorvoer via de Druzhba-pijpleiding, die deels in Oekraïne ligt. Dat land zegt dat de leiding begin dit jaar beschadigd raakte bij een Russische droneaanval.

Hongarije is afhankelijk van de pijpleiding, net als Slowakije. Beide landen betwijfelen of de Oekraïense bewering van de beschadiging klopt omdat de olieleveringen de Russische oorlogskas spekken, wat Oekraïne slecht uitkomt.

Critici stellen dat de Hongaarse premier zijn vetorecht misbruikt vanwege politieke redenen. De Hongaarse verkiezingen zijn volgende maand en Orbán staat in de peilingen op achterstand ten opzichte van uitdager Peter Magyar.

Doordat er een werktrein is ontspoord rijden er het hele weekend geen treinen tussen Den Bosch en Tilburg. In plaats daarvan rijden er bussen tussen de twee Brabantse steden.

De trein ontspoorde vannacht bij Vught, vlak bij Den Bosch. Het is nog niet duidelijk waardoor dat is gebeurd, zegt een woordvoerder van spoorwegbeheerder ProRail.

Zware trein

Volgens de woordvoerder gaat het om een heel zware trein, waarvan vijf assen naast het spoor staan. Er wordt onderzocht of het mogelijk is om de trein weer op het spoor te zetten. Maar omdat de trein zo zwaar is, is het nog onduidelijk of dat kan en hoelang dat gaat duren.

De NS laat op de website weten dat de storing in de treindienst naar verwachting tot zeker maandagochtend duurt. Reizigers moeten rekening houden met een extra reistijd van maximaal een uur.