De Amerikaanse evenementenorganisator Live Nation heeft een schikking getroffen met justitie in de VS. De deal met de multinational, waarvan ook Ticketmaster deel uitmaakt, moet in de VS leiden tot lagere ticketprijzen en het doorbreken van het monopolie van het bedrijf.

Het ministerie van Justitie maakte de schikking met Live Nation vandaag bekend bij het begin van de behandeling van de zaak in New York. Afgesproken is dat Live Nation een boete betaalt van 280 miljoen dollar (ruim 240 miljoen euro). Ook zal het dertien van zijn concertzalen in de VS afstoten en zal het concurrenten toegang bieden tot de ticketverkoop.

Wurggreep

De federale justitie begon de zaak tegen Live Nation in 2024, nog onder de regering van de Democratische president Biden. De organisator werd beschuldigd van dreigementen, vergeldingsacties en andere tactieken om rivalen "te verstikken". Verschillende artiesten, zoals Olivia Dean en Robert Smith van The Cure, hebben ook snoeiharde kritiek geuit op de "schandalige prijzen" en de servicekosten die Ticketmaster voor hun concerten berekende.

Live Nation en Ticketmaster drongen volgens justitie concertzalen langetermijncontracten op waardoor die niet met andere evenementenbedrijven in zee konden gaan. Ook zou het bedrijf concertlocaties duidelijk hebben gemaakt dat ze geld en fans zouden verliezen als ze niet voor Ticketmaster zouden kiezen. Live Nation zou zo de hele muziekscene in een wurggreep houden.

De entertainmentgigant kon dat doen doordat het in de VS de controle heeft over bijna ieder aspect van de evenementenindustrie, van promotie tot de kaartverkoop. Ook in Europa is de organisator eigenaar van tientallen concertzalen en dochterorganisaties, zoals bijvoorbeeld het Nederlandse Mojo Concerts. De deal geldt alleen voor de VS en heeft geen directe gevolgen voor Europa. In Nederland zijn er meer concurrenten, zoals Eventim en Paylogic.

Nog niet rond

De rechtszaak tegen Live Nation in de VS is overigens nog niet van de baan met de schikking. De rechter moet de schikking nog goedkeuren en staten kunnen besluiten zich wel of niet bij de afspraken aan te sluiten. Tientallen staten staan achter de deal, zegt een functionaris van het ministerie van Justitie tegen persbureau AP, maar meer dan twintig willen de zaak doorzetten om verdergaande eisen te stellen aan het entertainmentbedrijf.

De New Yorkse procureur-generaal Letitia James schrijft in een verklaring dat de deal "het monopolie, de kern van deze zaak, niet aanpakt". Haar collega Nick Brown in de staat Washington stelt dat de staten die door willen gaan "een sterke zaak hebben om het bedrijf verantwoordelijk te stellen voor zijn illegale gedrag".

De korpsleiding van de politie biedt excuses aan voor de brief die naar 1700 politiemensen is gestuurd vanwege het bekijken van het dossier in de zaak-Lisa. Medewerkers die daarover een brief hebben gekregen, kunnen die als niet verzonden beschouwen, zegt de korpsleiding.

"We hadden eerst het gesprek moeten aangaan in plaats van direct een brief uit te reiken", staat in een politiebericht. Alle medewerkers hebben nu een mail ontvangen waarin de korpsleiding zegt dat de brieven zijn ingetrokken. "We hebben het niet goed gedaan. Dat spijt ons."

Vorige week werd bekend dat politiemensen uit het hele land in de politiesystemen hadden gezocht naar informatie in de zaak van het vermoorde meisje uit Abcoude. Het ging om in totaal zo'n 1700 medewerkers die daar geen goede reden voor zouden hebben gehad. De meesten werken waarschijnlijk niet aan de zaak.

Deze medewerkers kregen een brief waarin stond dat ze in een gesprek met hun leidinggevende uitleg moesten geven over de redenen dat zij in het dossier keken. Minister Van Weel van Justitie en Veiligheid noemde hun gedrag onacceptabel. De familie van Lisa liet weten dat ze het heel pijnlijk vonden.

De politemensen hebben niet het hele onderzoeksdossier kunnen bekijken. Dat is afgeschermd en alleen toegankelijk voor mensen die eraan werken.

Bij voorbaat veroordeeld

De brieven leidden tot veel boosheid binnen het korps. Medewerkers vonden dat hun professionaliteit in twijfel werd getrokken en voelden zich bij voorbaat veroordeeld.

Nu erkennen korpschef Janny Knol en plaatsvervangend korpschef Wilbert Paulissen dat dat kwam door hun manier van communiceren.

Onderzoek gaat door

Het onderzoek naar het onnodig raadplegen van het dossier door politiemedewerkers gaat door. Daar waren volgens de korpsleiding goede redenen voor: "Er waren zeer concrete signalen over onterechte bevragingen en er is vertrouwelijke informatie in de media beland."

De medewerkers die betrokken zijn, worden nu persoonlijk uitgenodigd voor een gesprek met hun leidinggevende. Die gesprekken zijn volgens korpsleiding bedoeld om "de context van de bevragingen vast te stellen en om bewustwording over zorgvuldige omgang met politie-informatie te vergroten".

Door de oorlog in het Midden-Oosten stijgen de prijzen van olie en gas maar door. Gas kost al zo ongeveer twee keer zo veel als op de dag voor de Israëlische en Amerikaanse aanvallen op Iran. De olieprijs ging in diezelfde tijd ook flink omhoog, van zo'n 73 dollar per vat Brent-olie naar eventjes 119 dollar vandaag.

Voor wie een auto heeft zijn de hogere prijzen nu al te merken aan de pomp. Het dure gas is vooral een tegenvaller voor mensen van wie het energiecontract afloopt.

Aan welke knoppen kan de overheid draaien om de prijzen dragelijk te houden en wat kan je zelf doen?

1. Accijns of ov

Het meest voor de hand ligt een verlaging op de accijns, de belasting die de overheid heft op brandstoffen als benzine, diesel en lpg. De overheid verlaagde die accijns al eerder, om de prijzen aan de pomp betaalbaar te houden. Bijvoorbeeld in 2022, toen de brandstofprijzen na de Russische inval in Oekraïne hard stegen. Die korting loopt nog tot eind 2026, maar is dit jaar wel iets minder ruim.

Premier Jetten zei gisteren tegen Nieuwsuur voorlopig niet van plan te zijn om de brandstofaccijnzen te verlagen.

Een andere optie is het goedkoper maken van het openbaar vervoer, als alternatief voor de auto. Omdat de Staat voor 100 procent eigenaar is van de NS, heeft de politiek relatief veel invloed op die prijs. Begin dit jaar steeg de prijs van een treinkaartje met gemiddeld 6,25 procent. Daarmee is het openbaar vervoer in Nederland al jaren duurder dan in buurlanden als Duitsland. In Luxemburg is reizen met de trein, bus of metro zelfs helemaal gratis.

2. Strategische reserves

Voor een andere noodoplossing moet Nederland samen met andere landen optrekken: de strategische oliereserves. Onder de paraplu van het Internationale Energieagentschap werken Europese landen sinds de oliecrisis in de jaren 70 samen met landen als Japan, Canada en de VS om grote voorraden ruwe olie achter de hand te houden.

Vandaag waren ministers van zeven van deze landen samen om met het agentschap over het vrijgeven van een deel van de reserves te praten. Nederland kan zich daar op een later moment bij aansluiten.

De laatste keer dat Nederland olie uit de strategische opslag vrijgaf was in 2022, toen de export van olie uit Rusland deels wegviel. "Het is voor situaties waarin we nu zitten", zegt energie-expert Lucia van Geuns. "Ik denk dat het terecht is dat de landen hier nu over spreken. Het kalmeert de markt. Dat zou in principe de prijzen enigszins moeten dempen."

3. Noodfonds

Naast de verlaging van accijns, was er de afgelopen jaren ook het Tijdelijk Noodfonds Energie. Dat fonds werd jaarlijks opengesteld om huishoudens met lage inkomens en hoge energierekeningen te ondersteunen.

In 2025 werd van zo'n 115.000 huishoudens een deel van de energierekening betaald. Momenteel is het niet meer mogelijk om een nieuwe aanvraag te doen bij het noodfonds. Het is de bedoeling dat er eind dit jaar toch weer een nieuws fonds komt, maar dat is nog in de maak.

Hoe effectief de noodfondsen de afgelopen jaren waren, is volgens onderzoeker Anika Batenburg van TNO onduidelijk. Maar in theorie is het doeltreffender dan het verlagen van accijns of het goedkoper maken van treinkaartjes. "Dat soort maatregelen zijn voordelig voor iedereen, ook voor de groep die geen moeite heeft om de energiekosten te betalen. Een noodfonds is gerichter en dus efficiënter."

4. Wat kun je zelf doen?

"Gelukkig hebben veel mensen hun tarief nog even vaststaan", zegt Erica Meijerink van Energiebank Rotterdam. Veel extra vragen over de gasprijzen krijgt de Energiebank nog niet. Dat geldt ook voor verschillende energie-inloopspreekuren die de NOS sprak. "Maar ik hou m'n hart vast", zegt Meijerink.

Op het moment dat iemands vaste energiecontract afloopt, kan het tarief voor gas een stuk hoger komen te liggen. Hoe langer de gasprijzen hoog blijven, hoe meer mensen het dus zullen merken.

Voor die mensen heeft Meijerink wel wat tips. "Korter douchen kan veel schelen", zegt ze. "Een keer 10 minuten douchen maakt niet veel uit, maar 365 dagen lang douchen wel. Iets minder douchen kan echt geen kwaad en het scheelt zeker geld."

Dat geldt ook voor de verwarming een graadje lager zetten. "Het weer helpt ons nu een beetje. Iedereen is blij met het zonnetje."