De Panamese staat heeft per direct de controle over de haven en haveninstallaties aan de uiteinden van het Panamakanaal overgenomen. Die werden sinds 1997 geëxploiteerd door een Chinees bedrijf.

Vanmorgen meldden zich Panamese ambtenaren bij dat bedrijf, de Panama Ports Company, met de boodschap dat het onmiddellijk al zijn werkzaamheden in de havens moest staken. Zo niet, dan zou strafrechtelijke vervolging worden ingesteld.

De scheepvaart kan ongestoord doorgaan. Het beheer over de havens is voor een periode van achttien maanden overgedragen aan een terminalbedrijf van de Deense containerrederij Maersk. Ondertussen onderzoekt de regering van Panama wie de havens in de toekomst mag exploiteren.

De overname volgt op een uitspraak van het Panamese hooggerechtshof in januari. Dat heeft geoordeeld dat de wet die de exploitatie door het Chinese bedrijf mogelijk maakte in strijd is met de grondwet.

De Panama Ports Company is een dochter van het bedrijf CK Hutchinson uit Hongkong. Het bestuur van Hongkong heeft een fel geprotesteerd bij het Panamese consulaat in Hongkong en zal internationale arbitrage inschakelen.

De Hongkongse minister voor Handel en Economische Ontwikkeling wees er in februari op dat CK Hutchinson jarenlang fors in de havens heeft geïnvesteerd en werkgelegenheid heeft geschapen. Voor zover bekend is het bedrijf geen compensatie aangeboden.

Het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken zegt dat het de "wettige rechten en belangen" van CK Hutchinson zal beschermen.

Amerikaans-Chinese rivaliteit

Het Panamakanaal is van groot economisch en strategisch belang, omdat het de Atlantische met de Stille Oceaan verbindt. De Chinese aanwezigheid op deze belangrijke en veel gebruikte doorvaart is de Amerikaanse president Trump een doorn in het oog. Hij gaf zijn ambassadeur in Panama de opdracht om de Chinese invloed daar terug te dringen.

Onderhandelingen over de verkoop van de Chinese concessie aan een Amerikaans-Italiaans consortium liepen vast, omdat de Chinese regering eiste dat ook een Chinees bedrijf deel van dat consortium zou uitmaken.

Iets ten noorden van Harlingen is de politie gistermiddag binnengevallen in een drugsboerderij waar op dat moment volop synthetische drugs werden geproduceerd.

In verband met de zaak zijn negen mensen opgepakt, van wie er in ieder geval twee in het laboratorium aanwezig waren, meldt Omrop Fryslân.

De politie is de boerderij bij Minnertsga op het spoor gekomen "na uitvoerig onderzoek naar de fabricage van synthetische drugs".

Doorzoekingen

Bij de inval was ook de Dienst Speciale Interventies (DSI) aanwezig, een gespecialiseerde, landelijke eenheid die optreedt bij extreem geweld, terrorismedreiging en levensgevaarlijke gijzelingen.

Na de inval in de boerderij waren er meerdere doorzoekingen in enkele woningen en loodsen. Het is niet bekendgemaakt of daarbij de overige zeven verdachten zijn aangehouden, maar er zitten nog vijf mensen vast.

Vernietigd

Welke drugs op het moment van de inval werden geproduceerd is ook niet bekendgemaakt. Alle chemische stoffen uit het lab zijn meegenomen en worden vernietigd.

Zaterdagavond werd in Hoornsterzwaag, dicht bij Heerenveen, ook een drugslab aangetroffen, toen in een schuur. Dat was niet in werking, maar stond wel vol grondstoffen. De politie hield in Hoornsterzwaag een 66-jarige verdachte aan, meldt Omrop Fryslân.

Volgens René Jelsma van de lokale partij Plaatselijk Belang Jubbega-Hoornsterzwaag toont die vondst aan dat de drugsproblematiek op het platteland steeds groter wordt.

Na een jarenlange daling neemt het aantal mensen dat op illegale wijze de oversteek vanuit Nederlandse havens naar het Verenigd Koninkrijk maakt weer toe. De Koninklijke Marechaussee spreekt van een zorgwekkende ontwikkeling.

Bij twee recente uitreiscontroles in Hoek van Holland werden 22 verstekelingen aangetroffen door de marechaussee. Half februari werden zeventien mensen gevonden die zich in een koeltrailer van een vrachtwagen hadden verscholen, zaterdag stuitte de marechaussee op vijf personen die zich verstopt hadden in een caravan. In beide gevallen werden twee verdachten van mensensmokkel aangehouden.

Met deze vondsten staat de teller dit jaar op 25 aangetroffen verstekelingen. In 2021 werden nog 567 mensen ontdekt die illegaal de oversteek naar het Verenigd Koninkrijk probeerde te maken. Dat aantal daalde in de jaren daarna tot 70 in 2024, het laagste niveau in jaren. In 2025 steeg dat aantal weer naar 107.

'Zeer zorgwekkend'

Die opwaartse trend lijkt zich nu voort te zetten. "We vinden deze ontwikkeling heel opvallend en zeer zorgwekkend", zegt een woordvoerder van de marechaussee.

De toename is volgens hem lastig te verklaren. De marechaussee houdt rekening met een waterbedeffect: wanneer op de ene plek streng wordt gecontroleerd, verplaatsen criminelen hun activiteiten naar een andere locatie.

Achter de pogingen zit volgens de marechaussee vrijwel altijd een smokkelnetwerk. "Zij spelen met mensenlevens voor geld." In de afgelopen twaalf maanden was in Nederland meer dan de helft van de opgepakte verstekelingen Albanees en had ongeveer 10 procent de Iraakse of Turkse nationaliteit.

Levensgevaarlijke oversteek

Bij de recente vondst in de koeltrailer in Hoek van Holland waren zes inzittenden minderjarig. "Het is levensgevaarlijk om zo de oversteek te maken. Zij zaten in een verzegelde koelcel die aanstond", zegt de woordvoerder. "Als wij ze niet hadden gevonden, was het nog maar de vraag of ze levend de overkant hadden gehaald."

In de afgelopen jaren kwamen migranten geregeld om bij smokkelpogingen per vrachtwagen. Zo stierven in 2019 39 Vietnamese migranten in een koeltruck in Engeland.

Nederland is voor illegale migranten vaak geen bestemming, maar vooral een doorreisland. Dat heeft er onder meer mee te maken dat Nederlands voor hen vaak lastiger te leren is dan Engels. "Ook hebben zij in het Verenigd Koninkrijk vaak familie wonen of hopen ze daar werk te vinden."

Fractie van totaal

Uit de meest recente cijfers van de Britse overheid blijkt dat tussen juni 2024 en juni 2025 357 illegale migranten werden opgepakt in de havens. Dat is een fractie van het totaal illegale migranten van bijna 50.000 dat het Verenigd Koninkrijk vorig jaar bereikte. Bijna 90 procent van de illegale migranten kwam er binnen per kleine boot. Alleen al vorige week kwamen op die manier 322 migranten aan in het VK.