In de Amerikaanse stad Portland hebben medewerkers van de federale grenspolitie twee mensen neergeschoten. De slachtoffers, een man en een vrouw, zijn naar het ziekenhuis gebracht. Hun toestand is onbekend.

Het incident volgt op de dood van een vrouw die door een agent van de immigratiedienst ICE was neergeschoten in Minneapolis terwijl ze wegreed. Die gebeurtenis leidde tot protesten in Minneapolis en andere steden in de VS.

In Portland openden agenten van de Amerikaanse douane het vuur tijdens een "gerichte voertuigcontrole nadat een bestuurder had geprobeerd agenten aan te rijden", meldt het ministerie van Binnenlandse Veiligheid in een verklaring. De persoon die de agenten bij de controle op het oog hadden, was volgens het ministerie een illegale immigrant en mogelijk lid van de Venezolaanse bende Tren de Aragua.

'Geen oefenterrein'

Hoewel ICE geen rol speelde bij de schietpartij in Portland, heeft burgemeester Keith Wilson van Portland de immigratiedienst gevraagd tijdens het onderzoek naar het incident tijdelijk niet in actie te komen.

De inzet van gewapend federaal personeel ondermijnt de openbare veiligheid, zei Wilson. Hij stelde dat "Portland geen oefenterrein is voor gewapende agenten" en trok de lezing van het ministerie voor Binnenlandse Veiligheid in twijfel. "We weten wat er hier is gebeurd volgens de federale regering. Er was een tijd dat je ze op hun woord kon geloven. Die tijd is allang voorbij", aldus de burgemeester.

Emoties en spanningen

De politiechef van Portland, Bob Day, riep op tot kalmte. "We begrijpen de verhoogde emoties en spanningen die velen voelen na de schietpartij in Minneapolis, maar ik vraag de gemeenschap kalm te blijven terwijl we trachten meer te weten te komen."

De plaatselijke politie gaf aan niet betrokken te zijn geweest bij het incident en dat nog niet bekend is wat de aanleiding was. In een persconferentie liet een woordvoerder weten dat het onderzoek naar het neerschieten van de man en vrouw wordt geleid door de FBI.

Vakbonden maken zich zorgen over de verkoop van chemiebedrijf Sabic in Limburg. Gisteren werd bekend dat de Saudische eigenaar de petrochemische fabriek verkoopt aan Aequita, een Duitse investeringsmaatschappij, voor een half miljard dollar.

De bonden zeggen dat ze van niets wisten en dat ze zijn overvallen door de overname. Ze vrezen vooral voor de 900 arbeidsplaatsen bij Sabic. De toekomst van het chemieconcern was sowieso al onzeker, want Sabic overwoog de fabriek op het Chemelot-terrein in Geleen te sluiten. Door de verkoop lijkt dat voorlopig van de baan.

De vakbonden zijn toch bezorgd. "Wat gaan de nieuwe eigenaren doen met de bedrijven? Wat is de toekomst? Daarom willen we snel om tafel met de investeringsmaatschappijen", zegt Ed Leunissen, vakbondsbestuurder van het CNV, tegen omroep L1. "Gaan ze het bedrijf reorganiseren, opknippen en verkopen? Of hebben ze een langetermijnvisie?"

Slechte concurrentiepositie

De zorgen komen onder meer voort uit de sluiting van andere chemische fabrieken in de regio. Twee producenten van nylongrondstoffen kondigden in oktober aan te stoppen. De chemische industrie heeft in heel Europa te maken met een daling van de vraag en een slechte concurrentiepositie.

De bonden vrezen voor een domino-effect op industrieterrein Chemelot. Complicerende factor daarbij is de synergie tussen de verschillende fabrieken. Producten van de ene fabriek zijn soms een cruciale grondstof voor een andere onderneming op het terrein.

Het Saudische Sabic nam in 2002 een groot deel van de petrochemische activiteiten van DSM over. Daarmee werd het bedrijf direct een belangrijke speler op Chemelot. In 2023 besloot Sabic zijn hoofdkantoor van Sittard-Geleen naar Amsterdam te verplaatsen. De 400 medewerkers op dat kantoor werden deels in Amsterdam en deels in regionale kantoren ondergebracht.

Vier bemanningsleden van het ISS verlaten het ruimtestation enkele weken eerder dan de bedoeling was vanwege een 'ernstige medische aandoening' bij een van de astronauten. Dat heeft NASA bekendgemaakt op een persconferentie. De toestand van de ruimtevaarder is stabiel.

Donderdagochtend liet de ruimtevaartorganisatie al weten dat overwogen werd Crew 11 terug te halen met een Amerikaanse Dragon-capsule, nu is de knoop dus doorgehakt. Het is de eerste keer in de ruim 25-jarige geschiedenis van het ruimtestation dat er sprake is van een noodterugkeer. De vier komen "de komende dagen" terug naar de aarde. Een exacte datum is niet bekend.

Om welke astronaut het gaat en wat het medische probleem is, is niet bekendgemaakt. Medisch verantwoordelijke James Polk zei dat het geen letsel was dat is opgelopen bij werkzaamheden in het ruimtestation. Vanwege het medische probleem werd woensdag al een ruimtewandeling geschrapt.

Crew 11, die sinds augustus in het ISS verblijft, bestaat uit twee Amerikanen, Zena Cardman en Michael Fincke, de Japanner Kimiya Yui en de Rus Oleg Platonov. Ze keren allen terug omdat ze voor hun vervoer in principe aangewezen zijn op de Crew Dragon waarmee ze zijn gekomen. Er blijven drie astronauten achter in het ISS, die in november met een Sojoez waren gearriveerd. In februari vertrekt er weer een nieuwe vierkoppige bemanning met een Crew Dragon naar het station.

Juiste diagnose

NASA-directeur Jared Isaacman zei op de persconferentie in Washington dat hij na overleg met artsen had besloten om de astronaut, die hij uit privacy-overwegingen niet bij naam noemde, terug te halen omdat "het internationale ruimtestation niet over de middelen beschikt om een juiste diagnose te stellen en behandeling te bieden".

Astronauten in het ISS zijn voorbereid op allerlei noodsituaties. Er is medisch materieel aan boord, maar, zei Polk, niet de complete uitrusting van een eerstehulppost. Voor de behandeling is het in dit geval het beste om terug te keren naar de aarde", aldus Polk.

Medische problemen zijn overigens niets nieuws in het ruimtestation. In 2019 bracht een medisch onderzoek van een bemanningslid een bloedstolsel in de halsader aan het licht. De astronaut, wiens naam ook toen niet bekend is gemaakt, had op dat moment geen symptomen en de aandoening verdween na gebruik van bloedverdunners. Ook in 2021 was er een incident. De Amerikaanse astronaut Mark Vande Hei heeft toen zijn ruimtewandeling afgelast vanwege een beknelde zenuw.