Groenlanders vrezen de ontmoeting tussen de Verenigde Staten, Denemarken en Groenland vanmiddag. De bijeenkomst in het Witte Huis volgt op dreigementen van de Amerikaanse president Trump. Hij wil Groenland hebben. "Of ze het nu willen of niet", voegde hij daaraan toe.

Die uitspraak maakte veel los in Groenland. Kledingontwerper Mia Chemnitz woont in de met sneeuw bedekte hoofdstad Nuuk. Ze vertelt dat ze Trumps uitspraken maar moeilijk kon aanhoren. "Voor mij is Groenland een land met een eigen cultuur, waarin de natuur centraal staat. Ik hoor Trump alleen maar praten over Groenland als een stuk territorium. Het gaat hem niet om de bewoners", zegt ze.

Dat de Amerikaanse president een overname met militair geweld niet wilde uitsluiten, hakte er hard in bij Chemnitz. "Hoe kan ik de Amerikaanse overheid ooit nog vertrouwen?"

Ze voelt zich klemgezet tussen twee landen die over Groenland beslissen: Denemarken en de Verenigde Staten. Want Groenland is formeel onderdeel van het Deense koninkrijk. En de Denen gaan nog steeds over het defensie- en buitenlandbeleid van Groenland en daarom zitten ze vanmiddag in Washington ook aan tafel.

De band tussen Groenland en Denemarken is gecompliceerd, benadrukt Chemnitz. Het is een boek met uiterst pijnlijke hoofdstukken, vol Deense onderdrukking en discriminatie. "Als je onderdeel bent van een koninkrijk en je hebt het gevoel dat iemand boven je staat, dan vraag je jezelf bij onderhandelingen toch af of ze doen wat het beste voor henzelf is, of dat ze kiezen voor ons, de Groenlanders."

Tegelijkertijd zijn de Groenlanders en Denen met elkaar vervlochten en zijn de meeste Groenlanders een mix van verschillende culturen, nuanceert ze. "Neem het Deense koningshuis, dat is populair in Groenland", vertelt Chemnitz terwijl ze door haar winkel loopt. Ze wijst: "Deze poncho maakte ik voor de Deense koningin."

Zelf de baas

Hoewel Groenland vanmiddag vertegenwoordigd is bij de gesprekken, heeft ook de Groenlandse Arnakkuluk Jo Kleist het gevoel dat het weinig draait om wat de Groenlanders willen. In het Groenlandse cultuurcentrum vertelt ze dat ze bang is voor wat er kan gebeuren. "Ik voel me boos en verdrietig dat wij nu in angst moeten zitten omdat machtige landen interesse hebben in dit deel van de wereld." Ze hoopt dat de interesse van de Amerikanen overwaait en dat de Groenlanders uiteindelijk volledig zelf de baas zijn over hun land.

Trump zei tijdens zijn eerste termijn als president al eens dat hij Groenland wilde kopen. Maar na het binnenvallen van Venezuela en de ontvoering van de Venezolaanse president Maduro, werd de druk op Groenland opgevoerd. Trump zegt aanspraak op Groenland te maken vanwege de nationale veiligheid. Groenland is militair-strategisch gelegen, precies tussen de VS en Rusland.

In deze video zie je welke belangen er spelen in en rond Groenland:

Tegelijkertijd verwelkomen zowel Groenlandse als Deense politici voorstellen voor een NAVO-missie in Groenland. Want zowel voor Nuuk als Kopenhagen is de aanwezigheid van NAVO-militairen de beste manier om inlijving van Groenland te voorkomen.

Ook kledingontwerper Chemnitz zou geen enkel bezwaar hebben tegen meer NAVO-troepen in Groenland. "Dat is in ons belang, in het belang van de Amerikanen, in het belang van Denemarken. Als het Trump gaat om de veiligheid, kunnen we die militairen hier gewoon neerzetten. Maar ik vrees dat het Trump niet alleen gaat om nationale veiligheid."

Signaal

Voor Groenland is het op dit moment de belangrijkste prioriteit om de annexatieplannen van Trump tegen te houden. De politieke strategie is om één lijn met Denemarken te trekken. "We kiezen voor het Groenland dat we vandaag de dag kennen en dat deel uitmaakt van het Deense koninkrijk", zei de Groenlandse premier Nielsen gisteren op een gezamenlijke persconferentie met de Deense premier Frederiksen.

Het was een signaal aan zowel de Groenlanders als aan de VS. Niet lang daarna reageerde Trump op de uitspraken van de Groenlandse premier. "Ik weet niet wie hij is, ik weet niets van hem", zei Trump over Nielsen. "Maar ik weet wel dat het een groot probleem voor hem wordt."

Er is voldoende gas om de winter door te komen. Demissionair energieminister Hermans heeft dat gezegd in het tv-programma Goedemorgen Nederland. Zij ziet geen reden voor zorg.

Volgens de Gasunie zijn de gasvoorraden door het koude weer snel geslonken. In november waren de opslagen voor iets meer dan 73 procent gevuld. Daar is nu nog zo'n 40 procent van over. Vorig jaar rond deze tijd was er een voorraad van ongeveer 50 procent.

Maar volgens Hermans is de situatie stabiel. Nederland importeert wekelijks (vloeibaar) gas uit landen als de Verenigde Staten, Noorwegen, België en het Verenigd Koninkrijk. Om dat in de winter aan te vullen, worden de opslagen aangesproken.

'Vinger aan de pols'

Ze snapt dat mensen zich afvragen of ze de verwarming straks nog wel kunnen aanzetten, "maar we houden ongelooflijk sterk de vinger aan de pols", zei ze in het WNL-programma.

In 2024 waren de gasopslagen voor de winter voor zo'n 90 procent gevuld. Dat is dus meer dan in 2025. Maar ook daar is volgens Hermans een logische verklaring voor.

Ze stelt dat er elk jaar "een nationaal vuldoel" voor de gasvoorraden wordt bepaald. Dat lag deze keer lager, op 74 procent, vanwege het verminderde gasverbruik in Nederland.

Groninger Gasveld

Een eventuele heropening van het Groninger gasveld is volgens Hermans "onbespreekbaar". In 2024 besloot een ruime meerderheid van de Tweede Kamer dat dat gasveld gesloten zou worden.

Daar wil de minister zich aan houden. "Het is volstrekt niet aan de orde om te zeggen: we gaan dat anders doen. Ik vind dat onbetrouwbaar. Een betrouwbare overheid houdt zich aan zijn woord."

Op tal van plekken in het land zijn Rijkswaterstaat en andere wegbeheerders druk bezig met het herstel van vorstschade. Alleen al in Noord-Holland zijn er veertien wegen waar soms grote gaten zijn ontstaan door ijsvorming en strooizout.

Om noodreparaties te kunnen doen, is de drukke N201 bij Uithoorn vandaag van 09.00 tot 17.00 uur in beide richtingen helemaal dicht, meldt NH Nieuws.

Wie nu met de auto onderweg is door Nederland kan het eigenlijk niet ontgaan: overal heeft het barre winterweer van de afgelopen week sporen achtergelaten. Het is vaak slalommen om alle gaten te ontwijken.

"Water komt via scheurtjes en gaatjes in het asfalt terecht. Dat zet uit bij vorst en veroorzaakt spanning", verklaart een woordvoerder van de provincie Noord-Holland. "Hierdoor ontstaan meer scheurtjes, komen steentjes los en ontstaan er gaten in het asfalt."

Dat proces herhaalt zich continu bij vorst en dooi. Strooizout maakt het probleem nog erger. "Het zout tast een bestanddeel van asfalt aan en dringt dieper door", aldus de woordvoerder.

Ringweg A10

Vorstschade is vrijwel overal in Nederland ontstaan. Vorige week al moest Rijkswaterstaat meermaals stukken snelweg afsluiten om de allergrootste gaten te dichten. Maar nu de sneeuw weg is en de vorst voorbij, wordt duidelijk dat er veel meer noodreparaties nodig zijn. Gisteren bijvoorbeeld werd een deel van de Amsterdamse Ringweg A10 afgesloten en gerepareerd.

Rijkswaterstaat inventariseert deze week of er nog meer wegen met schade zijn. "Als dat het geval is, plaatsen we waarschuwingsborden of snelheidsbeperkingen", laat een woordvoerder weten. "Bij vorstschade wordt ingezet op snelle maatregelen, zoals met vloeibaar, koud asfalt. Grotere schade wordt later hersteld."

Tilburg

De N261 tussen Tilburg en Waalwijk wordt de komende dagen deels afgesloten om de vorstschade te herstellen, meldt Omroep Brabant. De reparaties begonnen daar vrijdag al, maar duren langer dan gepland.

"Aanvankelijk was het plan om het verkeer tijdens die werkzaamheden over de busbaan te leiden. Maar omwille van de veiligheid kiest de provincie daar toch niet voor", laat de provincie weten. Het streven is de N261 komende vrijdag weer helemaal open te stellen. Met glad asfalt.

Wat alle reparaties kosten is op dit moment bij Rijkswaterstaat nog niet bekend. De provincie Noord-Holland laat weten dat de werkzaamheden binnen de gemaakte afspraken met aannemers vallen en dat hier voor de provincie geen extra kosten aan verbonden zijn.