De oorlog in Iran leidt ertoe dat de politieke discussie over gaswinning in Groningen en het openhouden van de gasputten van het Groningenveld weer oplaait. Het Groningenveld werd gesloten vanwege de vele aardbevingen.

JA21-leider Eerdmans kondigt aan met een eigen wetsvoorstel te komen om de gasvoorraad uit het Groningenveld als "strategische reserve" achter de hand te houden. Die voorraad kan worden aangesproken als de gasprijzen enorm stijgen of gas onvoldoende beschikbaar is.

Hij maakte al voor de oorlog een punt van het definitief volstorten van de gasputten met beton. Hij noemde dat dom en een historische fout. Het Groningenveld bevat nog zo'n 550 miljard kuub aardgas, goed voor ongeveer 18 jaar aan binnenlands gebruik.

Noodreserve verstandig

PVV-leider Wilders sluit zich bij Eerdmans aan en zegt het wetsvoorstel van Eerdmans te gaan steunen. "In de huidige geopolitieke situatie is het beschikbaar houden van onze eigen gasputten als noodreserve verstandig", zegt hij op X.

Hij stelt als voorwaarde dat het gas alleen gewonnen mag worden in geval van nood en niet aan andere landen verkocht mag worden. De PVV keerde zich tot nu tegen nieuwe gaswinning in Groningen.

Ook de Groep Markuszower, de fractie van PVV'ers die zich hebben afgesplitst, steunt het voorstel van Eerdmans. Kamerlid Heutink voegt daar onder meer aan toe dat ze voor het "direct beginnen met boren" zijn en dat Groningers "direct, ruimhartig en onbureaucratisch" gecompenseerd moeten worden voor schade door aardbevingen.

Levering in gevaar

FVD is al langer voorstander van het openhouden van het Groningenveld, ook voor commerciële gaswinning. Daar zouden de Groningers wat de partij betreft dan een ruime schadevergoeding voor moeten krijgen.

Ook partijleider De Vos wijst nu op de actuele situatie waardoor de levering van buitenlands gas aan Nederland in gevaar kan komen en de gasprijzen gaan stijgen.

De vier partijen hebben samen 42 zetels in de Tweede Kamer, dus een meerderheid is vooralsnog niet in zicht. Vanmiddag is er een Kamerdebat over energie met minister Van Veldhoven (D66), die over de gasvoorraden gaat.

Advies TNO

Nog maar drie weken geleden adviseerde onderzoeksinstituut TNO de politiek om het Groningenveld niet helemaal af te sluiten. Nederland zou een strategische reserve moeten aanhouden voor noodgevallen, zeiden de onderzoekers.

Ook de Gasunie pleit voor "strategische reserves op eigen bodem" en waarschuwde de politiek al jaren geleden voor sluiting van het Groningenveld. De Gasunie brengt binnenkort een rapport voor uit over de "weerbaarheid van de aardgasvoorziening" en het belang van reserves.

Ondertussen duurt het nog tot 2034 om de schade te herstellen die tot nu toe is ontstaan door de aardbevingen. Nieuwe gaswinning betekent ook nieuwe aardbevingen, zegt het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM).

De Eerste Kamer stemde op 16 april 2024 in met de wet die de sluiting van het Groningenveld definitief regelt. Ze zijn nog lang niet allemaal volgegooid met beton. De ontmanteling van de winningsapparatuur en dergelijke duurt nog jaren.

In tegenstelling tot wat vaak wordt gedacht zijn de woonlasten van jonge kopers niet altijd heel veel lager dan die van jonge huurders. Dat blijkt uit onderzoek van ABN AMRO. De woonlasten van jonge kopers en en jonge starters zijn vrijwel gelijk.

"Jonge kopers en jonge huurders op de vrije markt geven ongeveer een even groot deel van hun inkomen uit aan woonlasten", zegt Mike Langen, woningmarkteconoom van de bank. Jonge huurders zijn gemiddeld iets meer dan 35 procent van hun inkomen kwijt aan woonlasten. Voor jonge kopers is dit 30 procent. In de hogere leeftijdsgroepen wordt het verschil in woonlasten veel groter.

Volgens de bank spelen er verschillende zaken. Zo zijn de woonlasten van starters de afgelopen jaren gestegen door flink toegenomen huizenprijzen. Het verschil in woonlasten van kopers en huurders neemt op latere leeftijden steeds verder toe doordat kopers hun hypotheek aflossen.

Verder ziet ABN AMRO dat we in Nederland de afgelopen jaren een minder groot deel van het inkomen kwijt zijn aan de woonlasten. Ondanks dit goede nieuws hoort Nederland nog altijd tot een van de landen met de hoogste woonlasten van de eurozone.

Klimaatactivisten van Extinction Rebellion hebben vannacht in Amsterdam bij meerdere middelbare scholen de toegang geblokkeerd. Dat gebeurde door sloten vast te lijmen of hekken met kettingen vast te zetten. Meerdere scholen bevestigen een blokkade aan de NOS.

Volgens de actiegroep gaat het om 35 scholen binnen de ring, de politie zegt van elf scholen een melding te hebben gehad. Bij die scholen is de politie aanwezig in het kader van onderzoek, ook gaan zij na of scholen aangifte willen doen van vernieling. Tot nu toe melden twee scholen aan persbureau ANP dat te willen doen, het Vierde Gymnasium en het Fons Vitae Lyceum.

Onder meer de toegang tot het Sweelinck College werd geblokkeerd, aan de achterkant met een fietsslot en aan de voorkant door dichtgelijmde sloten. De school moest wachten op een slijptol voordat mensen naar binnen konden.

Aandacht voor het klimaat

De burgemeester Halsema van Amsterdam vindt de actie belachelijk. "Dit heeft niets meer met demonstratievrijheid te maken. Het is onbegrijpelijk en strijdig met alles waar XR voor zegt te staan: het verzekeren van een betere toekomst."

Extinction Rebellion vraagt met de actie aandacht voor het veranderende klimaat. "Bij iedere school lieten we een boodschap achter: 'Geef onze tieners een reden om naar school te gaan!', schrijven zij op Instagram.

De activisten vrezen voor een situatie waarin het onderwijs in het geding komt door de klimaatcrisis.