Er is sprake van een richtingenstrijd binnen de Boer Burger Beweging (BBB). Het partijbestuur wil terug naar de agrarische oorsprong en passeert daarom de populaire Mona Keijzer als nieuwe partijleider.

Keijzer, de nummer twee op de lijst, tot aanstaande maandag vicepremier en bij de laatste verkiezingen goed voor meer dan 100.000 voorkeursstemmen, wordt niet de opvolger van Caroline van der Plas die een stapje terugdoet. Dat is Tweede Kamerlid en partijoprichter Henk Vermeer.

Bronnen binnen de partij zeggen dat Keijzer zelf ook graag het stokje wilde overnemen. Ze was de afgelopen tijd demissionair minister voor Asiel en Migratie en deed stevige uitspraken over dat onderwerp.

Vanmiddag kwam er onverwachts een persbericht van de BBB, dat Van der Plas het partijleiderschap overdraagt aan Vermeer. Van der Plas, die in 2021 als eenmansfractie in de Tweede Kamer kwam, vindt het "tijd voor een volgende stap voor de BBB".

Het besluit om terug te treden nam ze afgelopen zomer al. Ze blijft wel Tweede Kamerlid en gaat zich storten op het landbouw- en visserijdossier.

Kwam als verrassing

Ook voor veel BBB'ers kwam de mededeling vanmiddag als een verrassing. Komende dinsdag is er een vergadering van de vier fractieleden, waar de voordracht van Vermeer moet worden goedgekeurd.

Onduidelijk is nog wat Keijzer dan gaat doen. Vooralsnog lijkt het drie tegen één. Naast Van der Plas zou ook demissionair minister Femke Wiersma van Landbouw Vermeer steunen.

Met Keijzer (ex-CDA) als premierskandidaat zette de partij bij de verkiezingen in op asiel en migratie als belangrijk speerpunt. Dat pakte niet goed uit, want het aantal zetels halveerde.

Terug naar de oorsprong

Vermeer en Van der Plas vinden dat BBB weer terug moet naar de oorsprong en vooral een partij van de boeren en de regio moet worden. "We willen niet de PVV-light worden", zeggen bronnen binnen de partij.

De 59-jarige Vermeer richtte in 2019 samen met Van der Plas en een zakenpartner de Boer Burger Beweging op. Mona Keijzer heeft nog niet gereageerd op de voorgenomen leiderschapswissel.

Een gulle, anonieme donateur heeft 21 kilo aan goudstaven geschonken aan de Japanse stad Osaka. Dat heeft burgemeester Hideyuki Yokoyama bekendgemaakt. De staven hebben een waarde van zo'n 560 miljoen Japanse yen, ruim 3 miljoen euro.

De gever wil dat het geld gebruikt wordt voor de reparatie van verouderde waterleidingen en de riolering in Osaka. In november vorig jaar hoorde het waterbeheer van de stad dat de goudstaven alleen voor dat doel mogen worden gebruikt.

Osaka is de op twee na grootste stad van Japan, na de hoofdstad Tokio en havenstad Yokohama. De meeste ondergrondse waterleidingen dateren van net na de Tweede Wereldoorlog en hebben hun maximale levensduur van 40 jaar ruimschoots overschreden.

De stad had het afgelopen jaar te maken met tientallen lekken in het waterleidingnetwerk.

Dankbaar

Behalve de 21 kilo aan goudstaven doneerde de gulle gever ook 500.000 yen in contanten. Burgemeester Yokoyama noemde het bedrag duizelingwekkend. Hij is met stomheid geslagen door de gift: "Maatregelen om de verouderde waterleidingen aan te pakken zijn een grote kostenpost voor de stad, dus ik ben ontzettend dankbaar."

Toch is de gift maar een druppel op de gloeiende plaat. Volgens een functionaris van het waterbedrijf in Osaka is met 500 miljoen yen iets meer dan een kilometer aan leidingen te vernieuwen, terwijl er 260 kilometer aan leidingen onder de grond ligt.

Vier van de vijf verdachten in een groot proces dat draait om een groep vermeende soevereinen, mogen de inhoudelijke behandeling van de strafzaak in vrijheid afwachten. Dat heeft de rechtbank in Leeuwarden aan het einde van de derde inleidende zitting laten weten.

Justitie verdenkt de mannen ervan deel uit te maken van een groep die anti-institutioneel gedachtegoed aanhangt en vanuit die overtuiging aanslagen wilde plegen. De verdachten ontkennen tot nu toe.

De verdachten die volgende week op vrije voeten komen, zijn de Friese oud-advocaat Arno van K. (62) en medeverdachten Ritske B. (66) en John van K. (61). Ook het voorarrest van wapenhandelaar Jan B. (75) uit Hulten in Noord-Brabant wordt geschorst.

Enkelband

Chris van V. (55) uit Den Bosch blijft wel vastzitten, schrijft Omroep Brabant. Zijn voorarrest in deze zaak was al geschorst, maar hij werd nogmaals opgepakt, op basis van een nieuwe verdenking. Het OM verdenkt B. en Van V. van het leveren van wapens aan het netwerk.

Wat zijn soevereinen?

Soevereinen of autonomen geloven dat de overheid geen wettelijke macht over hen heeft. Sommigen vinden dat ze zelf mogen bepalen of ze bijvoorbeeld belastingen, boetes of de premie voor een ziektekostenverzekering moeten betalen.

Naar schatting zijn er enkele tienduizenden soevereinen in Nederland. Zelf noemen zij zich niet altijd zo. De meesten van hen zijn niet gewelddadig en willen zo onafhankelijk mogelijk leven. Een klein deel zou geweld niet schuwen in hun verzet tegen de instituties, zoals de overheid, de belastingdienst en verzekeringsmaatschappijen.

De verdachten krijgen volgende week allemaal een enkelband en moeten zich aan een reeks voorwaarden houden. Zo mogen ze geen contact hebben met elkaar en ook niet met getuigen.

De drie verdachten die in Friesland wonen, mogen het land niet uit en moeten daarom hun identiteitsbewijs en paspoort inleveren.

De verdachten werden in juni tijdens een politieactie aangehouden. Bij huiszoekingen in Friesland en Brabant werden wapens, munitie, verdovende middelen, mogelijke explosieven en gevaarlijke stoffen in beslag genomen.

Het is nog niet bekend wanneer de strafzaak inhoudelijk wordt behandeld.