De brandweer in Friesland stopt met het gebruiken van blusschuim en schakelt over naar water. In het schuim zit PFAS.

Jaren geleden werd al overgestapt naar een schuimsoort waar minder PFAS in zit, zegt adjunct-commandant Marinus van de Velde tegen Omrop Fryslân. "Het schuim dat we nu gebruiken is PFAS-arm en mag volgens de wet nog wel, maar ook daar gaan we mee stoppen. We willen dat spul niet meer in de omgeving en de natuur hebben."

Ook speelt mee dat de brandweer verwacht dat de regels strenger zullen worden. "Daar willen we op vooruitlopen en onze verantwoordelijkheid nemen."

PFAS is een groep stoffen die kunnen zorgen voor schade aan het immuunsysteem. Ook kunnen ze kankerverwekkend zijn.

Miljoen euro

Dat betekent dat bij zo'n 35 brandweerauto's de blusschuiminstallaties worden verwijderd. De kwaliteit van het blussen gaat er niet op achteruit met water, zegt Van de Velde. "Dat werkt even goed."

Het ombouwen kost wel veel geld en capaciteit: per auto zijn de kosten zo'n 30.000 euro. In totaal gaat het dus om ruim een miljoen. "Een hoop geld, maar daarmee zorgen we wel dat er door ons geen PFAS meer de natuur in komt in Friesland."

In specifieke gevallen zal schuim wél nodig blijven om een brand te blussen. Bijvoorbeeld bij vloeistofbranden, zoals wanneer een plas benzine in brand staat. Voor die situaties blijft een back-up beschikbaar: een schuimcontainer in Grou waar PFAS-arm schuim inzit.

De politie van Hilversum vraagt om tips na de dood van een bejaard echtpaar, drie jaar geleden. De man en vrouw bleken nietsvermoedend amfetamine-olie te hebben gedronken uit een jeneverfles.

De vrouw belandde in april 2023 in het ziekenhuis omdat ze onwel was geworden na het drinken van de vloeistof uit de fles. Dat was twee weken nadat haar man met dezelfde symptomen was overleden. Ook de vrouw bezweek na enkele dagen.

Amfetamine-olie is een van verschijningsvormen van speed. De drug wordt doorgaans als pil of poeder gebruikt, maar het halffabricaat wordt ook verhandeld.

Misverstand

De fles bleek aan het echtpaar cadeau te zijn gedaan en was gekocht bij een slijterij. Uit het politieonderzoek kwam naar voren dat de fles daar per ongeluk terecht was gekomen.

Het adres van de slijterij was namelijk valselijk als retouradres opgegeven voor een pakket van vier jeneverflessen vol drugs dat naar Spanje was verstuurd. Toen het niet werd ophaalde in Sevilla, werd het pakket teruggezonden naar Nederland, waar de slijterij onwetend de flessen in de schappen zette. Er zijn geen aanwijzingen dat er meer flessen bij consumenten zijn terechtgekomen.

Het is vaker voorgekomen dat flessen vol drugs bij nietsvermoedende consumenten terechtkwamen: in 2022 overleed in Duitsland een gast van een restaurant waar per ongeluk champagneflessen met mdma (xtc) werden geserveerd. Daarvoor werd twee jaar later een Nederlander opgepakt, deze maand begon het proces tegen hem in Duitsland.

Opsporing verzocht

Omdat er na 2,5 jaar onderzoek in Hilversum nog geen verdachten in beeld zijn, vraagt de politie nu de hulp van het publiek. Er wordt met name gezocht naar twee personen die het pakketje indertijd probeerden op te halen in Sevilla.

Ook hoopt de politie meer te weten te komen over wie het pakket in Nederland heeft verstuurd. De zaak wordt daarom volgende week besproken in Opsporing verzocht.

Het negende partijcongres van de Noord-Koreaanse Arbeiderspartij is onder leiding van dictator Kim Jong-un van start gegaan. Het congres is het hoogste politieke evenement van de partij, dat sinds 2016 elke vijf jaar plaatsvindt. De leider blikt er terug op prestaties en zet de koers uit voor de komende jaren.

Het is alweer het derde partijcongres van de pas 42-jarige Kim. Hij is daarmee een stuk actiever dan zijn twee voorgangers, zijn vader en grootvader. Tussen 1980 en 2016 was er geen partijcongres.

De dochter van Kim, Kim Ju Ae, waarover al geruime tijd gezegd wordt dat zij klaargestoomd wordt om haar vader op te volgen, zal naar verwachting geen officiële rol hebben op het congres. Met haar geschatte leeftijd van 13 jaar is ze te jong voor een partijlidmaatschap, legt Won Gon Park uit, hoogleraar Noord-Koreastudies aan de Ewha Womans University in Seoul.

Satellietbeelden

Het congres zat er al een tijdje aan te komen. Via satellietbeelden kon men al weken zien dat de hoofdstad in gereedheid werd gebracht voor de bijeenkomst. Er werd geoefend met een parade, podia werden gebouwd en banners opgehangen.

Het was, zo lijkt het, alleen nog wachten op de afronding van het wolkenkrabberproject in de hoofdstad Pyongyang. In 2021 beloofde de dictator 50.000 woningen te bouwen. Dat lijkt gelukt. En daarmee is het project een mooi symbool van wat Kim wil overbrengen aan zijn bevolking: het gaat goed met de ontwikkeling van Noord-Korea.

Die boodschap liet hij ook in zijn openingstoespraak, waarin vooral teruggeblikt werd, doorklinken. Kim stelde dat Noord-Korea trots mag zijn op de afgelopen vijf jaar, waarbij hij vooral inging op de economische ontwikkeling die zijn land de afgelopen jaren heeft doorgemaakt.

Hij stelde dat de economie tussen 2016 en 2021 vastgelopen en koersloos was en dat het de ambtenaren aan ambitie ontbrak. Maar volgens de leider is die periode voorbij en is de economie de afgelopen vijf jaar losgekomen van jarenlange stilstand.

Over het buitenland of de krijgsmacht liet de leider zich nauwelijks uit. Tijdens het vorige congres, in 2021, hield Kim zijn belangrijkste speech pas op dag vier. De verwachting is dan ook dat we later deze week meer horen over zijn plannen.

Zuid-Korea en VS

Het is vooral interessant te zien wat Noord-Korea over Zuid-Korea en de VS te zeggen heeft, stelt Park. Het is het eerste partijcongres sinds Noord-Korea eind 2023 aangaf Noord-Korea's zuiderburen voortaan te zien als een vijandige staat en niet langer als een partner voor verzoening of vereniging. In 2024 werd Zuid-Korea officieel als "vijandige staat" in de grondwet vastgelegd. Welke consequenties dat heeft, wordt wellicht tijdens dit partijcongres bekend.

Daarnaast wordt er ook uitgekeken naar een signaal van toenadering tot de VS. President Trump heeft de afgelopen tijd aangegeven het gesprek met Noord-Korea aan te willen gaan. Kim heeft op zijn beurt gezegd dat hij geen slechte relatie heeft met Trump, een opmerkelijk statement, aangezien Noord-Korea doorgaans uitsluitend felle kritiek uit op de VS, legt Park uit. Hieruit kunnen we volgens de hoogleraar opmaken dat Kim de intentie heeft om Trump opnieuw te ontmoeten.

Het is niet duidelijk hoeveel dagen het congres zal duren. De vorige twee congressen duurden vier en acht dagen. In de komende dagen zullen de geschatte 5000 afgevaardigden in kleine vergaderingen de plannen voor de toekomst bespreken. Ook wordt een dezer dagen een militaire parade verwacht, mogelijk de grootste militaire parade in de Noord-Koreaanse geschiedenis.