SOS Dolfijn roept op om de beloega die voor de Nederlandse kust zwemt met rust te laten. Volgens de stichting werd het dier afgelopen weekend benaderd door bootjes en drones en vloog een politiehelikopter over, wat tot stress kan leiden.

Bij de oproep is een foto geplaatst van een drone die pal boven de witte dolfijn zweeft. Het is niet bekend van wie die was.

Volgens SOS Dolfijn reageert het dier op die onrust: "Dan zie je dat dieren plots omdraaien en wegzwemmen. Als ze dat steeds moeten doen, kost dat ze energie en kunnen ze die tijd niet gebruiken om te eten", zegt woordvoerder Jeroen Hoekendijk tegen Omroep West.

Beloegahype

"Bewonder dit unieke moment alstublieft uitsluitend vanaf het strand", roept SOS Dolfijn op, "zodat de beloega niet onnodig in gevaar wordt gebracht." Het dier is het laatst gezien voor de kust tussen Egmond en Castricum.

De stichting, die zich inzet voor walvisachtigen in de Noordzee, weerlegt kritiek dat de eigen berichten bijdragen aan de beloegahype. "Vanuit onze ervaring kunnen we zeggen dat zulke unieke waarnemingen nooit stil te houden zijn", luidt het weerwoord. "We kiezen er daarom bewust voor om mensen te informeren over hoe het dier op een juiste manier te observeren."

De beloega werd tien dagen geleden voor het eerst gespot, na een melding dat er mogelijk een bootje was omgeslagen in de Noordzee. Het is een uiterst zeldzame dwaalgast in deze contreien.

In 1984 dook voor het laatst zo'n witte dolfijn op in Nederlandse wateren. Normaal zwemmen de dieren in arctische en subarctische wateren rond de poolcirkel, zuidelijker dan het noorden van Noorwegen komen ze normaal niet.

Hoewel het hier niet thuishoort, maakt SOS Dolfijn zich geen zorgen: het dier is niet vermagerd en er lijken geen andere gezondheidsproblemen te zijn. Toch hoopt Hoekendijk dat het dier snel weer de weg terugvindt naar zijn natuurlijke omgeving.

Bij aardverschuivingen in West-Java, Indonesië, zijn 23 militairen van een elite-eenheid om het leven gekomen, meldt een woordvoerder van de marine. Het is niet direct duidelijk hoeveel van hen behoorden tot de 17 mensen van wie de dood gisteren al werd gemeld.

De mariniers waren in de vroege zaterdagochtend aan het trainen in ruig terrein toen een aardverschuiving hun kamp en zo'n 34 huizen in het dorp Pasir Langu verzwolg.

Een woordvoerder meldde al snel dat vier mariniers tot de 17 bevestigde doden behoorden. De hele eenheid telde 23 man die trainden voor een langdurige grensmissie aan de grens tussen Indonesië en Papoea-Nieuw-Guinea.

De lokale autoriteiten meldden gisteren al dat de overige 19 mariniers tot de 42 vermisten behoorden die bedolven waren geraakt na hevige regenval.

Vaker aardverschuivingen

Het reddingswerk in het getroffen gebied verloopt moeizaam. "Zwaar materieel is moeilijk ter plaatse te krijgen, de toegangsweg is smal en de grond is nog steeds instabiel", zei de legerwoordvoerder gisteren.

Indonesië wordt vaker getroffen door natuurgeweld. Vorige maand kwamen er bij zware overstromingen en aardverschuivingen zeker 1200 mensen om het leven op het westelijke eiland Sumatra. Meer dan 7000 mensen raakten gewond.

In de Tweede Kamer en de Nederlandse techwereld zijn de zorgen groot over de afhankelijkheid van Amerikaanse clouddiensten. Een overstap naar data-opslagdiensten uit Nederland is mogelijk, is de optimistische boodschap van cloudaanbieders die gisteren op gesprek kwamen in de Tweede Kamer.

Uit onderzoek van de NOS blijkt dat Nederland veel informatie opslaat op servers van Amerikaanse bedrijven. Het gaat dan om Nederlandse overheden, zorginstellingen, scholen en vitale bedrijven, bijvoorbeeld ook de NOS. Van de 16.500 onderzochte domeinnamen is maar liefst 67 procent aan minimaal één Amerikaanse clouddienst gekoppeld.

"Het ondenkbare is denkbaar geworden. Er kan een conflict ontstaan tussen Europa en Amerika waarbij de regering-Trump ons in een digitale winter kan laten belanden en met een druk op de knop ons digitale leven kan stilzetten", zegt Herman Veenstra van The Sharing Group.

"Echt heel Nederland komt stil te staan als Trump Amerikaanse bedrijven vordert om hun Nederlandse klanten uit te zetten", zegt een collega. Daarmee is de urgentie groot om iets te veranderen, is de algemene conclusie.

Amerikaanse bedrijven vallen onder Amerikaanse wetgeving zoals de Cloud Act, waarin staat dat ze verplicht zijn gegevens te verstrekken als bijvoorbeeld de FBI daarom vraagt. Om die reden zijn er ook grote zorgen over de verkoop van het bedrijf Solvinity, waar DigiD op draait, aan een Amerikaans bedrijf.

Nederlands e-mailsysteem

Maar het kan anders, zeggen de techondernemers tegen de betrokken Kamerleden. "Wij kunnen 80 procent leveren van wat de Amerikanen nu leveren aan data-opslag, software of e-mailsystemen", zegt Wido Potters van de Nederlandse clouddienst BIT.

De Nederlandse cloudondernemers roepen de politiek op om iets te doen, bijvoorbeeld een begin te maken door over te stappen op een Nederlands e-mailsysteem of een Nederlandse cloud.

Op initiatief van GroenLinks-PvdA-Kamerlid Kathmann slaan tech-ondernemers en Kamerleden de handen ineen. Ze zien allemaal de urgentie van de huidige situatie en hebben de wil om stappen te zetten. "Wij krijgen steeds te horen dat er geen alternatief is voor Microsoft of Google, maar wij laten vandaag zien dat dat er wel degelijk is en dat we Nederland digitaal onafhankelijk kunnen maken", zegt Kathmann.

"We vragen actie van de politiek", zegt Potters. "Begin vandaag met het in kaart brengen van de afhankelijkheid en zorg dat je morgen diensten gaat verhuizen vanuit de VS naar Europa." E-maildiensten van de overheid zouden al snel door Nederlandse bedrijven kunnen worden verzorgd, zeggen de experts.

Totaalpakket

Er zijn nog wel de nodige hobbels te nemen. Zo zouden aanbestedingsregels moeten worden aangepast om Nederlandse en Europese bedrijven een eerlijkere kans te geven, zegt Simon Besteman van de Dutch Cloud Community, de branchevereniging van Nederlandse cloudbedrijven. Ook moeten organisaties misschien iets minder gebruiksgemak verwachten van de Nederlandse en Europese alternatieven, omdat er bijvoorbeeld niet meteen een totaalpakket is zoals Microsoft dat aanbiedt.

Als het aan Kathmann ligt, stapt een ministerie als Algemene Zaken morgen helemaal over naar Nederlandse dienstverlening. "Maar we kunnen het ook met de Tweede Kamer doen, want ook wij hangen aan een Amerikaans infuus. Misschien dien ik daar wel snel een motie voor in", zegt het GL-PvdA-Kamerlid.

Kamerleden van D66, VVD, CDA, JA21, SP en Groep Markuszower delen de urgentie van Kathmann en de techexperts en willen er snel mee aan de slag.

De formerende partijen D66 en CDA willen voorrang geven aan kritieke infrastructuren zoals ziekenhuizen en overheden. "Heel gevoelige persoonsgegevens als patiëntendossiers, maar ook inlichtingendiensten, die moeten als eerst aangepakt worden, zeggen Kamerleden Zwinkels (CDA) en El Boujdaini (D66). Volgens hen staan in het coalitieakkoord dat D66, VVD en CDA komende vrijdag presenteren ook ambitieuze plannen.