In het Drentse Hoogeveen heeft een brand gewoed in een bedrijfspand. Het vuur is onder controle, maar het pand is niet meer de redden, meldt de veiligheidsregio.

De brand brak vanmiddag rond 12.00 uur uit in een pand van een industriebedrijf. De brandweer kreeg een alarm van het bedrijf, nadat op een van de camera's binnen een beginnende brand was waargenomen. "Er was toen niemand aanwezig", zegt een woordvoerder van de veiligheidsregio tegen RTV Drenthe.

De brandweer was massaal aanwezig. "Het is best een groot pand, met veel techniek binnen", zegt de woordvoerder. Er zouden meerdere landbouwvoertuigen in het gebouw staan opgeslagen. "Dat heeft een grote brandpotentie."

Pand gecontroleerd uitgebrand

Vlak na het uitbreken van de brand werd een NL-Alert verstuurd vanwege grote zwarte rookpluimen. Er werd geadviseerd om ramen en deuren te sluiten.

Tot aan Emmen waren de rookpluimen goed te zien. Rond 14.00 uur was de waarschuwing weer ingetrokken.

Omdat het pand niet meer te redden was, heeft de brandweer het gebouw gecontroleerd laten uitbranden. Nu het vuur onder controle is, is de brandweer bezig met nablussen.

Er raakte niemand gewond. Hoe de brand is ontstaan, is niet bekend. Volgens de woordvoerder zal dat ook niet meer boven tafel komen. "Alles is zo beschadigd, er zijn nu twee kranen bezig om het pand omver te slopen."

Vlak voordat de Verenigde Staten en Israël gisteren gezamenlijk Iran wilden aanvallen, hebben beide landen hun militaire plannen aangepast. Er deed zich namelijk een "unieke kans" voor om de Iraanse ayatollah Khamenei te doden, schrijft The New York Times op basis van inlichtingen van de CIA.

Khamenei werd al maanden in de gaten gehouden door de Amerikaanse inlichtingendienst. De CIA had zo een goed beeld van de verblijfplaatsen en gedragspatronen van de Iraanse leider.

Net voordat de aanvallen 's nachts uitgevoerd zouden worden, bleek uit nieuwe inlichtingen dat Khamenei samen met andere kopstukken in de ochtend in Teheran zou samenkomen voor een overleg. Op basis van deze informatie werd besloten het moment van de aanval te verplaatsen en ook de opperste leider te liquideren.

Aanval in daglicht

De mogelijkheid om Khamenei te treffen en zo hard te kunnen toeslaan, werd zo uniek geacht dat de aanval werd verplaatst van de nacht naar de ochtend. Gebruikelijk is dat grote luchtaanvallen 's nachts worden uitgevoerd. Zodoende troffen rond 09.40 uur lokale tijd zo'n dertig Israëlische bommen de plek waar Khamenei zich op dat moment bevond, meldt ook The Wall Street Journal.

In totaal hebben gisteren zo'n 200 Israëlische gevechtsvliegtuigen bijna 500 doelen aangevallen, zegt het Israëlische leger.

Tegelijktijdig werden door de VS op verschillende locaties in Teheran en de rest van het land honderden aanvallen uitgevoerd op hoge functionarissen, legerleiders en cruciale infrastructuur. Daarbij schakelden gevechtsvliegtuigen eerst de Iraanse luchtverdediging uit, zodat raketten en drones vrij spel hadden.

Een Israëlische functionaris zei dat ondanks de opgelopen spanningen in de afgelopen weken de aanval voor Iran als een verrassing kwam. Waarschijnlijk omdat Iran juist een nachtelijke aanval verwachtte.

Bekijk hier beelden van het Israëlische leger waarin wordt geclaimd dat het hoofdkwartier van het Iraanse regime wordt verwoest:

Een dag na de start van de aanvallen is de omvang van de schade nog altijd moeilijk vast te stellen. In ieder geval zijn naast Khamenei ook legerleider Abdolrahim Mousavi, defensieminister Amir Nasirzadeh en het hoofd van de Revolutionaire Garde, Ali Shamkhani gedood. Op satellietbeelden is te zien dat het complex van ayatollah Khamenei volledig is verwoest.

Inmiddels zijn tientallen steden in voornamelijk het westen en midden van Iran aangevallen. De aanvallen gaan ook vandaag door. Iran reageert met aanvallen op landen in de hele regio, inclusief Israël en meerdere Golfstaten waar de VS militaire bases heeft.

"En dus is het oorlog", zegt defensie-expert Peter Wijninga, verbonden aan onderzoekscentrum HCSS. "Je kunt nu niet meer spreken van een beperkte escalatie."

'Conflict kan wel even duren'

Rondom het Arabisch schiereiland heeft de VS de afgelopen weken de grootste troepenmacht in decennia in de regio opgebouwd. Onder meer op verschillende plekken in de Perzische Golf, de Golf van Oman en de Rode Zee liggen meerdere marineschepen, waaronder twee grote vliegdekschepen.

Wijninga denkt daarom dat het conflict nog wel even kan duren: "Gezien de doelen die ze hebben, moeten ze intensief blijven aanvallen om de overheidsstructuur van Iran, de hoofdkwartieren, de ministeries en de Revolutionaire Garde plat te leggen."

Iran slaat vooralsnog hard terug met raket- en droneaanvallen en probeert zoveel mogelijk landen in de regio bij het conflict te betrekken. De Iraanse Revolutionaire Garde heeft wraak gezworen voor de dood van de ayatollah.

Landen als Bahrein, Qatar, de Verenigde Arabische Emiraten en Oman hebben inmiddels te maken gehad met meerdere Iraanse drone-aanvallen. Onder meer omdat er in deze landen Amerikaanse legerbases zijn, al worden ook civiele doelen aangevallen.

De onrust is inmiddels overslagen naar Pakistan en Irak, twee buurlanden van Iran. Daar waren anti-Amerikaanse protesten rond consulaten van de VS.

Wat kan Iran nog?

Wijninga is ervan overtuigd dat de VS de slagkracht van Iran niet heeft onderschat en dat ze rekening hebben gehouden met deze situatie. "Vraag is wel hoelang Iran dit gaat volhouden. Dat hangt dan weer samen met hoe succesvol de Amerikaanse en Israëlische aanvallen zijn op Iraanse doelen. Goed georganiseerde aanvallen kunnen de Iraanse overheid en Revolutionaire Garde verzwakken."

Vooralsnog lijken de aanvallen van de VS en Israël zich te richten op het regime en minder op nucleaire doelen. Hoewel er weinig berichten uit Iran komen, is duidelijk dat vanochtend onder meer het hoofdkwartier van de politie en de Iraanse staatstelevisie zijn geraakt.

Wijninga benadrukt dat ook de nucleaire doelen in Iran nog niet zijn vernietigd. "Die waren al niet vernietigd bij de aanvallen van vorig jaar. Er is toen wel schade toegebracht, maar van een vernietiging kunnen we niet spreken. Als ze dat willen, moeten ze nog lang door bombarderen. De nucleaire programma's zijn op veel plekken verspreid in Iran."

In januari waarschuwde de Iraanse president Pezeshkian dat een aanval op Khamenei "het begin van een totale oorlog" tegen Iran zou betekenen.

Liveblog

Volg de laatste ontwikkelingen rond de oorlog in Iran in ons liveblog.

De kans is groot dat de energierekening de komende tijd omhoog zal gaan door de gisteren uitgebroken oorlog in het Midden-Oosten. De Nederlandse gasvoorraad was met minder dan 11 procent nog nooit zo laag als nu. De Gasunie vreest niet dat de voorraad leeg zal raken, maar het vullen daarvan kan door de onrust flink duurder worden.

Dinsdag maakte de Gasunie zich nog geen zorgen over de historisch lage gasvoorraad. Wel benadrukte een woordvoerder dat er geen onverwachte dingen moeten gebeuren: "Er moet niet opeens een blokkade komen van de Straat van Hormuz, bijvoorbeeld."

Sinds zaterdag heeft de Iraanse Revolutionaire Garde die zeestraat bij Iran vanwege de Amerikaanse en Israëlische bombardementen afgesloten voor schepen. Vanmorgen werd er al een tanker uit Oman aangevallen.

Hoogst ongelukkig moment

De Straat van Hormuz is cruciaal voor de aanvoer van olie en gas uit het Midden-Oosten. Bijvoorbeeld voor Qatar, dat een van de grootste LNG-exporteurs ter wereld is, het vloeibaar gemaakte aardgas dat ook Nederland importeert.

De Gasunie zegt dat de afsluiting voor Nederland "op een hoogst ongelukkig moment komt nu de gasbergingen weer gevuld moeten worden". Dat komt niet omdat Nederland afhankelijk is van LNG uit Qatar, maar omdat de prijzen van gas wereldwijd door onrust kunnen gaan stijgen. Met de lente voor de deur is dit doorgaans het juiste moment om de gasvoorraad flink bij te vullen omdat gas nu goedkoper is.

"Het grootste effect is de onrust die het op de wereldmarkt kan gaan veroorzaken en de stijgende gasprijzen", laat de Gasunie weten. "LNG is een wereldmarkt en onderbrekingen in deze toevoer zullen ongetwijfeld negatieve effecten voor de gasmarkt met zich meebrengen, onder andere qua prijs."

Sinds het afsluiten van de gaskraan in Groningen, haalt Nederland zijn gas uit het buitenland. Meer dan dan helft komt via pijpleidingen, met name uit Noorwegen. Van het gas dat via schepen met LNG aan Nederland wordt geleverd, komt volgens de Gasunie maar een klein deel deel van de LNG uit Qatar.

De Straat van Hormuz is ook belangrijk voor de oliehandel, waarmee de prijzen aan de pomp ook zouden kunnen stijgen. Dagelijks gaan er zo'n 20 miljoen olievaten door de zeestraat, zo'n 20 procent van de wereldwijde oliehandel.

Olieprijs

De olieprijs steeg de afgelopen week al vanwege de spanningen in het Midden-Oosten. De verwachting is dat maandag, als de markt weer opengaat, de olieprijs verder omhoogschiet. Dat vertaalt zich door aan de benzinepomp.

Acht olieproducerende landen, onder leiding van Saudi-Arabië en Rusland, verhogen per 1 april de olieproductie. Dat maakte deze zogenoemde OPEC+ zondag bekend. Door de oorlog in het Midden-Oosten dreigt de olieproductieproductie te laag te worden, schrijven zij.

Vanaf april verhogen zij de productie daarom met 206.000 extra vaten per dag. Saudi-Arabië zal daarvan ongeveer de helft voor zijn rekening nemen. Rusland zal ruim 9600 vaten per dag extra produceren.