De politie heeft vijf tieners opgepakt voor twee gewelddadige overvallen in Helmond en Gemert. Het gaat om een 14-jarige jongen uit Veghel, een 14-jarig meisje uit Helmond, een 16-jarige jongen uit Gemert en een jongen en meisje van 13 en 15 uit het Gelderse Zetten.

De tieners worden ervan verdacht op 25 januari een 64-jarige man in Gemert te hebben overvallen. Bij de overval stalen ze zijn koptelefoon. Twee dagen later, op 27 januari, zouden ze een 57-jarige vrouw van haar fiets hebben geduwd. De fiets namen ze mee. Zowel de man als de vrouw lieten ze gewond achter.

De jongeren zitten vast voor verhoor en moeten uiteindelijk voor de rechter komen, meldt Omroep Brabant.

Ondanks de zorgen die er leven, lijkt een meerderheid in de Tweede Kamer overtuigd te zijn van het besluit van het Kabinet om het oorlogsschip Zr. Ms. Evertsen in te zetten om bondgenoten te beschermen. Dat bleek na een technische briefing in de Kamer, waar politici vragen konden stellen aan experts van het ministerie van Buitenlandse Zaken en het ministerie van Defensie. Dat de missie defensief van aard is en een beperkte duur heeft, schiep voor veel partijen die vragen hadden helderheid.

Vragen van Kamerleden waren er over het risico dat de Nederlandse missie loopt. Als er gerichte aanvallen zijn, kan verdedigen dan uitlopen op meestrijden? Is er voldoende medische zorg voor de Nederlandse militairen aanwezig als er mensen gewond raken? Delen de VS en Israël hun laatste informatie wel met Nederland en Frankrijk?

De Tweede Kamerleden zijn zich er bewust van dat hun goedkeuring van grote invloed is op het opereren van de Nederlandse militairen in een ingewikkelde situatie. Maar een meerderheid lijkt overtuigd dat het niet anders kan. Medische zorg is aanwezig, de missie is duidelijk afgebakend en de militairen zijn goed getraind, zeiden de aanwezige ambtenaren en militairen.

'Overzichtelijk mandaat'

GroenLinks-PvdA Kamerlid Piri ziet een "overzichtelijk mandaat" en een missie die "defensief van aard is" en "beperkt in de tijd".

Voor D66 is het helder geworden dat er "geen sprake kan zijn van offensieve actie", aldus Kamerlid Van der Werf. CDA-Kamerlid Van Lanschot wijst ook op het defensieve karakter van de missie. "Het fregat is gebouwd voor luchtverdediging en heeft geen aanvalscapaciteiten."

Naast het beschermen van grondgebied van bondgenoten behoort ook de beveiliging van andere marineschepen in het oosten van de Middellandse Zee tot het takenpakket. Daarbij gaat het vooral om het Franse vliegdekschip Charles de Gaulle en bijbehorende vaartuigen. Het commando ligt bij het Franse vliegdekschip, maar uiteindelijk heeft de Nederlandse militaire leiding het laatste woord over de inzet, bleek uit de antwoorden van de experts.

Duidelijk werd wel dat die niet op alle vragen antwoord konden geven. Als de VS op de basis op Cyprus worden aangevallen, hoort dat dan wel of niet bij de missie om Cyprus te verdedigen? Veel is ook militair geheim. En bovendien nog onzeker, omdat niemand precies weet hoe deze oorlog gaat verlopen.

Fregat al op weg

Het Nederlandse fregat was al met de Charles de Gaulle op trainingsmissie in de Oostzee. Het kabinet besloot vorige week om het marineschip met de Fransen te laten meevaren richting de Middellandse Zee en ondertussen de precieze opdracht te bespreken. Inmiddels zijn de schepen al bij Malta.

Morgen debatteert de Kamer met de betrokken bewindspersonen over de missie. CDA-Kamerlid Van Lanschot wil dan nog wel van het kabinet horen wat het kan doen om "ongelukken met het Russisch vlootverband dat ook in de regio vaart te voorkomen".

De SP heeft nog veel vragen voor er al dan niet steun gegeven wordt. Ook al is de missie defensief van aard, SP-Kamerlid Dobbe wil van het kabinet weten in hoeverre er een risico is om bij de oorlog betrokken te raken. Wat gebeurt er als het Nederlandse schip of de Charles de Gaulle wordt geraakt? Tot nu toe wordt gezegd dat ze daar niet van uitgaan maar het kan een reëel scenario zijn, ziet Dobbe.

Verder wil ze weten wat het Nederlandse kabinet doet om verdere escalatie te voorkomen en vindt de SP dat het kabinet de aanvallen van de VS en Israël op Iran moet veroordelen.

Inzet vooralsnog voor paar weken

De inzet duurt in principe een paar weken, tot begin april. Als het langer gaat duren, is daar een nieuw besluit voor nodig en wordt de Kamer opnieuw geconsulteerd.

De deskundigen van Defensie en Buitenlandse Zaken verzekerden de Kamer ervan dat alles buiten de nu beschreven inzet opnieuw aan de Kamer wordt voorgelegd. Alle vragen die er nog zijn, moeten morgen opnieuw door het kabinet beantwoord worden, want uiteindelijk is het kabinet verantwoordelijk.

Rusland pleegde misdaden tegen de menselijkheid met het verplaatsen van kinderen uit Oekraïne naar Rusland. Tot die conclusie komt een onafhankelijke VN-commissie na onderzoek. Het onderzoek werd ingesteld in 2022, vlak nadat de Russische invasie van Oekraïne was begonnen.

Volgens de onderzoekers zijn duizenden kinderen vanuit bezette gebieden in Oekraïne gedeporteerd naar Rusland. Het grootste deel van de kinderen is vier jaar later nog niet teruggekeerd.

Volgens Oekraïne gaat het om zo'n 20.000 kinderen. Dat aantal werd vorig jaar bevestigd door onderzoekers van de Amerikaanse universiteit Yale.

Poetin betrokken

Moskou zet zich niet in voor een systeem dat terugkeer mogelijk maakt, constateert de VN-commissie. In plaats daarvan richt het zich op de langdurige plaatsing van de kinderen bij gezinnen of instellingen in Rusland. "Deze misdaden hebben onomkeerbare gevolgen voor hun leven en hun toekomst", staat in het rapport. Ook is het onderzoek stellig over de betrokkenheid van de Russische president Poetin. "Die was vanaf het begin zichtbaar."

Deportatie of gedwongen verplaatsing is een oorlogsmisdaad onder het internationaal recht. In maart 2023 vaardigde het Internationaal Strafhof (ICC) een arrestatiebevel uit tegen Poetin en de Russische commissaris voor kinderrechten Maria Lvova-Belova. De deportatie van kinderen vanuit Oekraïne naar Rusland werd daarvoor als hoofdreden genoemd.