Hij zal bekend komen te staan als een van de meest beruchte criminelen in de recente Amerikaanse geschiedenis: Jeffrey Epstein, zedendelinquent en verdachte van grootschalige meisjeshandel. Donald Trump, techmiljardairs, Europese politici, prinsen en prinsessen, wereldberoemde artiesten en intellectuelen. Allemaal wilden ze gezien worden op zijn feesten. Velen gingen gretig in op zijn uitnodigingen en bezochten zijn luxewoningen in Manhattan en Palm Beach, en op zijn privé-eiland in de Caribische Zee.

Epsteins imposante netwerk komt steeds beter in beeld nu er miljoenen documenten zijn vrijgegeven. Maar laten we terugkeren tot Epstein zelf. Wat deed hij? We zetten de belangrijkste feiten op een rij.

Waarvoor is hij veroordeeld?

Tegenover de vele aanwijzingen dat Epstein op grote schaal meisjes en vrouwen misbruikte en aanzette tot prostitutie, lijkt zijn ene veroordeling in het niet te vallen. Die was in 2008, na een omstreden geheime schikking tussen zijn advocaat en de staat Florida.

Epstein was beschuldigd van pedofilie en seksueel misbruik van tientallen meisjes. De aanklacht was omvangrijk en overtuigend, maar dankzij de schikking wist hij een jarenlange gevangenisstraf te ontlopen.

Hij hoefde slechts schuld te bekennen aan twee aanklachten van gedwongen prostitutie en kreeg in ruil daarvoor dertien maanden cel. Ook de gevolgen van die celstraf vielen in de praktijk mee: hij mocht zes dagen per week, twaalf uur per dag naar zijn kantoor aan huis om te werken.

Het is niet duidelijk waarom de openbare aanklager in Miami, Alex Acosta, akkoord ging met zo'n lichte straf. Afgaand op onlangs vrijgekomen documenten ziet het er niet naar uit dat zijn kantoor alles in het werk stelde om Epstein een passende straf te kunnen geven. Wel blijkt dat Acosta zich "gefrustreerd" voelde door de agressieve aanpak van Epsteins advocaten.

Waarvoor werd hij verder strafrechtelijk vervolgd?

Elf jaar na die veroordeling kreeg Epstein en veel omvangrijkere strafvervolging aan zijn broek. Dat gebeurde in 2019, nadat de Miami Herald uitgebreid had gepubliceerd over de geheime schikking. De krant liet ook een aantal slachtoffers aan het woord. Die bleken door justitie niet geïnformeerd te zijn over de schikking. Door alle ophef over de zaak kwam het Amerikaanse ministerie van Justitie in actie en stelde een aanvullend onderzoek in.

Dat leidde ertoe dat Epstein werd gearresteerd. In de aanklacht werd hem 'sekshandel' in minderjarige meisjes - soms net 14 jaar oud - ten laste gelegd. Huiszoeking in een van zijn huizen in Manhattan leverde duizenden naaktfoto's op van jonge meisjes.

De vermogensbeheerder zou tientallen meisjes naar zijn huizen hebben gelokt en hen hebben betaald voor naaktmassages, die vaak uitliepen op seks. Ook zou hij de minderjarigen hebben 'gedeeld' met rijke vrienden en bekenden.

Op 10 augustus 2019, nog voordat de rechtszaak van start kon gaan, werd Epstein dood aangetroffen in zijn gevangeniscel in New York. De autoriteiten stelden vast dat hij zichzelf van het leven had beroofd.

Hoeveel slachtoffers zijn er?

Niemand weet het precies. Maar als je alle beschuldigingen en bewezen gevallen van misbruik en gedwongen prostitutie optelt uit de federale aanklacht, het politieonderzoek in Florida, civiele rechtszaken en openbare interviews, kom je tot meer dan duizend vrouwen en meisjes. Het gaat dan om mensen die tot seks zouden zijn gedwongen met Epstein, met andere mannen of met Epsteins handlanger Ghislaine Maxwell.

Na een inventarisatie van alle bewijs bevestigden het Amerikaanse ministerie van Justitie en de FBI in een gezamenlijke verklaring, vorig jaar juli, dat het aantal van "meer dan duizend slachtoffers" strookt met hun eigen bevindingen.

Tot nu toe hebben enkele tientallen vrouwen in het openbaar over hun ervaringen gesproken. Zij zeggen er lang mee te hebben gewacht, omdat ze vreesden voor wraak door Epstein of zijn advocaten.

Het bekendste slachtoffer is Virginia Giuffre. Zij verklaarde dat Epstein haar tussen 2000 en 2002 verkrachtte en dwong tot seks met anderen. Een van de andere daders zou de toenmalige Britse prins Andrew zijn. Giuffre begon een civiele zaak tegen Epstein in 2009 en trad erover naar buiten in 2011. Ze daagde ook Ghislaine Maxwell en Andrew voor de civiele rechter. In april vorig jaar maakte ze een eind aan haar leven.

In 2022 werd ook Ghislaine Maxwell strafrechtelijk vervolgd voor het namens Epstein ronselen van meisjes voor seks. Zij zit nu een celstraf uit van twintig jaar.

Hoe kreeg Epstein zijn fortuin?

Hoewel Jeffrey Epstein vaak als miljardair wordt omschreven, had hij volgens schattingen niet meer dan 500 miljoen euro eigen vermogen op het moment dat hij overleed.

Toch is dat opmerkelijk veel voor iemand die bij zijn eerste baan als wiskundeleraar werd ontslagen vanwege slechte werkprestaties. Het toeval wilde dat hij op dat moment bijles gaf aan de zoon van de topman van investeringsbank Bear Stearns. Die nam hem in dienst bij de bank. Tegen de tijd dat Bear Stearns in 2008 ten onder ging tijdens de vastgoedkrach, was Epstein al voor zichzelf begonnen als vermogensbeheerder.

Epstein had twee bedrijven, Southern Trust en Financial Trust, allebei geregistreerd in de Amerikaanse Maagdeneilanden, die financiële diensten zoals nalatenschapsplanning verleende aan superrijke cliënten. Dat leverde hem tussen 1999 en 2018 meer dan 800 miljoen dollar op aan winst.

Tot zijn cliënten behoorden figuren als Les Wexner, voormalige eigenaar van lingeriemerk Victoria's Secret, wiens privévermogen wordt geschat op 7,4 miljard euro. Maar ook hedgefondsmiljardairs, vastgoedbarons en een erfgename van de beroemde bankiersfamilie Rothschild maakten gebruik van Epsteins diensten.

Via de datadumps van het Amerikaanse ministerie van Justitie wordt steeds meer duidelijk over Epsteins zakelijk handelen. Tegelijkertijd roepen de vrijgekomen documenten steeds meer vragen op, schrijft Forbes. Het blad citeert deskundigen uit de wereld van vermogensbeheer die zeggen niet te kunnen verklaren waarom Epsteins klanten buitenproportioneel hoge bedragen betaalden voor vrij gewone financiële diensten. "De reden voor de torenhoge tarieven die cliënten aan Epstein betaalden is onduidelijk. Maar de omvang roept de vraag op of ze hem ook voor iets anders betaalden."

In de Zeeuwse gemeente Veere worden binnenkort alle volkstuinen preventief gecontroleerd op PFAS. De gemeente doet dit nadat een maand geleden op meerdere plekken in een volkstuinencomplex in Koudekerke verhoogde PFAS-waarden waren gemeten.

Uit metingen bleek dat zes plekken in het complex in een zogeheten rode zone vallen. De GGD adviseerde de tuinders om niet dagelijks hun zelf gekweekte groenten te eten. Verdere maatregelen werden niet genomen, omdat de gemeten hoeveelheden PFAS volgens het onderzoek geen gevaar opleveren.

Maar voor de gemeente Veere, waar Koudekerke onder valt, was de ontdekking aanleiding om de hoeveelheid PFAS in alle volkstuinen binnen de gemeente te checken.

"We hebben tegen onze verwachtingen in toch verhoogde PFAS-waarden gemeten in Koudekerke, dus nu willen we toch alles voor de zekerheid controleren", zegt wethouder John de Jonge tegen Omroep Zeeland.

Verder van de kust

De grotere hoeveelheden PFAS in Koudekerke verrassen de gemeente. "We weten: hoe dichter bij de kust, hoe hoger de kans op PFAS in de grond. Dat komt door seaspray, dat zijn druppeltjes die vanuit de zee op het land terechtkomen", legt De Jonge uit.

"In Westkapelle waren de verhoogde PFAS-waarden al eerder vastgesteld, maar dat ligt ook dichter bij de kust. Koudekerke ligt wat verder van de kust, dus daar waren we niet van uitgegaan. De oorzaak van de verhoogde waarden heeft waarschijnlijk ook niet met seaspray te maken."

De gemeente denkt dat het versjouwen van grond, die tot veertig jaar geleden werd gebruikt voor het verhogen van terreinen, wellicht de oorzaak is van de grotere hoeveelheden PFAS in Koudekerke. "Die grond is mogelijk ook versjouwd over andere gedeeltes in de gemeente, vandaar dat we het de moeite waard vinden om de rest ook te laten controleren", aldus De Jonge.

Grondig onderzoek

Gisteravond zijn in een besloten vergadering alle tuineigenaren met een volkstuin in de gemeente op de hoogte gesteld. De gemeente hoopt over een of twee maanden de waarden te weten. "We willen dit onderzoek grondig uitvoeren, dus dat vraagt wat tijd. Maar we willen zo snel mogelijk helderheid", aldus De Jonge.

In de Braziliaanse deelstaat São Paulo is woensdag een wet aangenomen die het begraven van huisdieren bij hun baasje of baasjes toestaat. Dat is te danken aan de trouw van hond Bob, die na de begrafenis van zijn baasje in de voorstad Taboão da Serra weigerde om de begraafplaats te verlaten.

Bob werd een vaste waarde op deze begraafplaats. Hij kreeg daar een hondenhok, liep met begrafenisstoeten mee en bood troost aan mensen die een graf bezochten. Dat deed hij tien jaar lang. Hij dankte er zijn bijnaam Corveido aan, wat Doodgraver betekent.

Een aanrijding door een auto werd hem in 2021 fataal. Zijn laatste rustplaats is pal naast dat van zijn baasje. De lokale organisatie voor de opvang van zwerfhonden, Patre, zamelde geld in voor de oprichting van een standbeeld.

Dat kwam er. "Gisteren was het twee jaar geleden dat onze geliefde Bob de Doodgraver een prachtig sterretje aan de hemel werd", schreef Patre bij de onthulling. "De begraafplaats is niet meer hetzelfde zonder jou, grote vriend, jij die ons zoveel hebt geleerd met je trouw en liefde."

"We beleven een historische dag voor diegenen die hun huisdieren koesteren als deel van de familie", schreef de initiatiefnemer van de wet op Facebook. "Het is nu een wet in de staat São Paulo: huisdieren kunnen naast hun familie begraven worden. Een doorbraak waarmee de liefde, band en respect in een echte relatie worden erkend."