Drie prominente BBB'ers zijn ontevreden over de gang van zaken rond de leiderschapswissel in de partij, waarbij Mona Keijzer werd gepasseerd. De partij maakte vrijdag in een persbericht bekend dat medeoprichter Henk Vermeer het stokje overneemt van Caroline van der Plas als fractievoorzitter en partijleider.

De partijprominenten hebben aan het eind van de middag een mail gestuurd aan het partijbestuur, Henk Vermeer en Caroline van der Plas. In de brief, die in handen is van de NOS, schrijven ze dat ze niet tevreden zijn over de gang van zaken en zich grote zorgen maken over de toekomst van de partij.

Het gaat om Eerste Kamerlid Robert van Gasteren, demissionair staatssecretaris van Defensie Gijs Tuinman en voormalig Tweede Kamerlid Claudia van Zanten. Een conceptversie van die mail lekte eerder vandaag uit via De Telegraaf.

"Het gaat ons niet om de persoon van Henk Vermeer, die wij waarderen en respecteren om zijn tomeloze inzet en dossierkennis. Echter, we hebben in Mona een zeer ervaren bestuurder en politicus, alsook een stemmenkanon. Iemand die het brede publiek aanspreekt en die niet voor niets ooit gepresenteerd werd als beoogd premier", schrijven de drie.

Volgens hen schrijven ze de brief op persoonlijke titel, maar leven de vragen "breed in alle lagen van BBB". Andere prominente BBB'ers laten desgevraagd weten juist achter de fractievoorzitterswissel te staan of de brief niet te hebben ondertekend.

Premierskandidaat

De keuze voor Vermeer, zo vertelden bronnen in de partij eerder aan de NOS, werd vrijdag door drie van de vier fractieleden gemaakt. Het vierde lid Mona Keijzer is ooit door de partij binnengehaald als premierskandidaat. Zij was vicepremier in het kabinet-Schoof en haalde bij de vorige verkiezingen bijna even veel stemmen als Van der Plas. Vermeer bleef daar ver bij achter. De schrijvers van de brief vrezen dat de keuze strategisch verkeerd is.

Het is bekend dat Mona Keijzer de plek van partijleider ambieerde. Zij deed eerder ook een gooi naar het partijleiderschap van het CDA voor ze bij die partij vertrok.

De drie schrijvers van de mail voelen zich ook gepasseerd. "Het moet ons van het hart dat wij teleurgesteld zijn in het feit dat de leden niet betrokken zijn bij een dergelijk groot besluit als zijnde de opvolging van Caroline", staat in de brief aan het bestuur.

'Geen PVV-light'

De keuze voor Vermeer zou, zo vertelde hij vrijdag in het SBS-programma Nieuws van de Dag, gemaakt zijn omdat Van der Plas erop vertrouwde dat hij haar lijn zou voortzetten. Met Vermeer aan de leiding zou de partij geen PVV-light worden.

Keijzer zou minder oog hebben voor de agrarische sector en het platteland, waar de partij ooit voor werd opgericht. De ondertekenaars van de brief zetten daar vraagtekens bij: "BBB is niet specifiek een boerenpartij, maar een sociaalconservatieve brede volkspartij. Voor boeren én burgers."

Volgens een van de ondertekenaars, demissionair staatssecretaris Tuinman, is de mail niets meer dan een onderdeel van een levendige dialoog over richting, identiteit en strategie van de partij. Volgens Eerste Kamerlid Van Gasteren is dit bovendien het moment om het proces te beïnvloeden, aangezien de fractie dinsdag definitief stemt over de nieuwe fractievoorzitter.

Het bestuur van de partij liet eerder weten dat het kiezen van een fractievoorzitter en daarmee ook automatisch de partijleider aan de fractie is. Leden krijgen tegen de tijd dat er verkiezingen zijn wel de mogelijkheid om te stemmen voor een lijsttrekker, die wordt voorgedragen door het bestuur.

De Europese Commissie heeft de VS om opheldering gevraagd over de nieuwe wereldwijde importheffing die het Witte Huis wil invoeren. De Commissie in Brussel vindt dat de VS zich aan de deal moet houden die het land met de EU heeft gesloten.

Trump kwam vrijdag met zijn nieuwe mondiale heffing, nadat het Amerikaanse Hooggerechtshof eerdere importheffingen die de president sinds vorig jaar aan tientallen landen had opgelegd ongeldig had verklaard.

Trump maakte meteen duidelijk dat hij dat een "verschrikkelijk" oordeel vond en dat hij niet zou stoppen met zijn heffingenbeleid. Zaterdag verhoogde hij zijn nieuwe wereldwijde heffing zelfs van 10 naar 15 procent. Die heffing is gebaseerd op een andere wet dan de eerdere, ongeldig verklaarde heffingen, maar kan na 150 dagen niet zonder toestemming van het Congres verlengd worden.

Verbaasd

In Brussel zijn ze verbaasd over de nieuwe heffing. De EU sloot vorig jaar onder druk van Trumps heffingen met de VS een handelsovereenkomst. De Europese Commissie verwacht dat de VS die afspraken nakomt.

"Een deal is een deal", stelt de Commissie in een verklaring. "Als grootste handelspartner van de Verenigde Staten verwacht de EU dat de VS haar toezeggingen nakomt, net zoals de EU zich aan haar toezeggingen houdt."

De heffingen in de handelsovereenkomst wijken op het eerste gezicht niet sterk af van de nu door Trump aangekondigde 15 procent, maar door allerlei complicaties is niet bekend hoe dat in de praktijk uitpakt. De Commissie en de Europese producenten willen nu vooral duidelijkheid over de tarieven, en de nieuwe acties van Trump creëren opnieuw onduidelijkheid.

Ardy Stemerding, correspondent EU in Brussel

"De afgelopen dagen is er weer veel onzekerheid uit Amerika over de EU uitgestort. De Europese Commissie lijkt bang dat de nieuwe heffingen slechter uitpakken dan de handelsdeal van vorige zomer. En daarom willen ze van Trump de garantie dat eerdere afspraken gewoon worden nagekomen.

Alle onduidelijkheid over de heffingen maakt dat het Europees Parlement waarschijnlijk op de rem trapt als het gaat om de eerdere handelsdeal. Het parlement moet namelijk nog steeds instemmen met het akkoord van vorige zomer. Maar een stemming daarover, gepland voor komende dinsdag, wordt waarschijnlijk uitgesteld tot duidelijk is wat Trump precies wil."

De woorden van de Europese Commissie vandaag zijn een stuk krachtiger dan de eerste reactie op Trumps nieuwe heffingen afgelopen vrijdag. Toen werd alleen gezegd dat ze de gevolgen van de uitspraak van het Hooggerechtshof bestudeert en in contact staat met de Amerikaanse regering.

De Commissie liet weten dat Europees Commissaris van Handel Maros Sefcovic zaterdag overleg heeft gehad met Amerikaanse diplomaten, onder wie handelsvertegenwoordiger Jamieson Greer.

Greer zei zondag tegen NBC News dat de VS van plan is zich aan zijn handelsverdragen te houden, en van zijn handelspartners hetzelfde verwacht. "Niemand heeft mij verteld dat de overeenkomst van tafel is", aldus Greer.

De leider van het beruchte Jaliscokartel is gedood door het Mexicaanse leger. Nemesio Rubén Oseguera Cervantes (59) raakte bij een speciale legeroperatie in de westelijke staat Jalisco zwaargewond en overleed in een vliegtuig onderweg naar Mexico-Stad.

In een reactie op de operatie blokkeerde het kartel urenlang wegen en stak het voertuigen en gebouwen in brand in Jalisco en vier andere staten. Dergelijke tactieken worden vaker door de kartels gebruikt om legeroperaties te dwarsbomen.

Bij de operatie kwamen nog zes anderen om het leven. Het leger beschoot hen toen zij het vuur openden op militairen. Vier mensen overleden ter plaatse, drie (onder wie Osguera Cervantes) raakten gewond en overleden later aan hun verwondingen, zegt het leger. Ook drie militairen raakten gewond.

Twee personen zijn gearresteerd en er zijn gepantserde voertuigen, raketwerpers en andere wapens in beslag genomen.

Beelden van de brandstichtingen verschenen op sociale media:

Oseguera Cervantes, bijgenaamd El Mencho, was tientallen jaren voortvluchtig. Hij was de meest gezochte drugsbaas van Mexico en mogelijk van de wereld. Met name de Verenigde Staten zaten achter hem aan.

Hij was politieagent voor hij in de drugswereld belandde.

Correspondent Boris van der Spek

"'El Mencho' was de meest gezochte drugsbaas van Mexico. Het Jaliscokartel is een van de machtigste criminele organisaties ter wereld, zij controleren een groot deel van de internationale drugshandel.

De vraag is of er gelijk een opvolger klaarstaat nu de absolute leider wegvalt, of dat er een onderlinge machtsstrijd ontstaat, met meer bloedvergieten in Mexico. Dat is eerder bij andere kartels gebeurd: nadat een leider werd opgepakt of gedood ontstonden afsplitsingen en meer geweld."

Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken had een beloning van 15 miljoen dollar uitgeloofd voor informatie die zou leiden tot de arrestatie van Oseguera Cervantes. President Trump zette het Jaliscokartel een jaar geleden op de lijst met buitenlandse terroristische organisaties.

Het Jaliscokartel werd opgericht in 2009 en groeide uit tot een van de gewelddadigste kartels van Mexico, met een groot netwerk voor de handel in cocaïne, heroïne en crystal meth. De laatste jaren hield het kartel zich ook bezig met de handel in de drug fentanyl, die door Trump vorig jaar als massavernietigingswapen werd bestempeld.

Grote drugsleverancier in VS

De Amerikaanse drugsbestrijdingsorganisatie DEA vergelijkt het Jaliscokartel met het beruchte Sinaloakartel, dat wordt beschouwd als Mexico's grootste drugskartel. Het Sinaloakartel zit verspreid over alle staten van de VS en verspreidt daar enorme hoeveelheden drugs.

Het Jaliscokartel is een van de grootste leveranciers van cocaïne aan de Amerikaanse markt en verdient miljarden met de productie en verkoop van fentanyl en methamfetamine.

Oseguera Cervantes is verschillende keren aangeklaagd in de VS, onder meer voor samenzwering, het verspreiden van cocaïne, methamfetamine en fentanyl voor de illegale import en het gebruik van vuurwapens in verband met drugstransporten. Daarnaast is hij beschuldigd van het leiden van een criminele organisatie.

De Amerikaanse onderminister van Buitenlandse Zaken Christopher Landau noemt het uitschakelen van El Mencho "een geweldige ontwikkeling voor Mexico, de VS, Latijns-Amerika en de wereld". Hij zegt op X dat hij de gewelddadige taferelen in Mexico met lede ogen aanziet.

Eerder maakten we deze explainer over de macht van het Jaliscokartel:

Het Jaliscokartel wordt ook verantwoordelijk gehouden voor de moord op twee naaste medewerkers van de burgemeester van Mexico-Stad vorig jaar mei. Ze werden op klaarlichte dag met kogels doorzeefd.

In 2020 werd een soortgelijke aanslag gepleegd op toenmalig politiechef Omar García Harfuch. Hij werd in een hinderlaag gelokt en door zo'n 25 schutters aangevallen, maar overleefde de aanslag. Hij is inmiddels minister van Veiligheid van Mexico.

Verkeer

De operatie waarbij de bendeleider werd gedood speelde zich af in de buurt van het vliegveld van Puerto Vallarta, de belangrijkste stad van Jalisco.

Canada legde de vluchten daarheen tijdelijk stil en adviseerde reizigers in Mexico om niet naar de luchthaven te gaan.

De VS riep Amerikanen in de regio op om een veilige plek op te zoeken.

De gouverneur van Jalisco legde al het openbaar vervoer stil en riep de bevolking op binnen te blijven zolang de operatie duurde, tot de situatie onder controle was. Het leger en de politie proberen de rust terug te brengen in het gebied waar de militaire operatie plaatsvond.