Iran heeft vannacht het luchtruim ongeveer vijf uur lang gesloten voor alle vluchten, behalve voor commerciële vluchten van of naar Iran die daar toestemming voor hadden gekregen. Waarom die beslissing is gemaakt, zegt de regering niet. Alles zou nu weer open zijn.

Luchtvaartmaatschappijen werden gedwongen sommige vluchten te annuleren, om te leiden of uit te stellen. Op verschillende vluchtradars was afgelopen nacht te zien dat er, op een enkel vliegtuig na, geen toestellen boven Iran vlogen.

Bijvoorbeeld op de website Flightradar24:

In een bericht aan piloten stond dat de sluiting naar schatting tot 7:30 uur lokale tijd zou duren (05.00 uur Nederlandse tijd). In een eerder bevel stond dat het luchtruim maar zo'n twee uur gesloten zou blijven. Dat besluit werd met meerdere uren verlengd.

Rond 04.00 uur (Nederlandse tijd) vlogen er een stuk of vijf vliegtuigen boven Iran. Die waren onderweg naar de hoofdstad Teheran. Ongeveer een half uur later volgden berichten dat Iran het luchtruim weer had geopend.

Ruim 2500 doden

Het besluit komt terwijl de spanningen met de VS hoog zijn, vanwege de keiharde aanpak van het Iraanse regime bij de landelijke protesten. Trump liet op sociale media weten dat "hulp onderweg" was voor demonstranten.

Gisteren werd bekend dat onder andere de VS een deel van het personeel terugtrekt van de Amerikaanse luchtmachtbasis Al Udeid in Qatar. Het is een voorzorgsmaatregel naar aanleiding van de opgelopen spanningen in Iran.

In Iran is de grootste opstand in jaren gaande. Die begon in Teheran als protest van winkeliers tegen de gestegen kosten van het levensonderhoud, maar groeide snel uit tot een landelijk protest tegen het regime vanwege onder meer het gebrek aan politieke vrijheid.

Het dodental is inmiddels opgelopen tot ruim 2500. Dat meldde HRANA gisteren, een in de Verenigde Staten gevestigde Iraanse mensenrechtenorganisatie.

Deze week riep Nederland de ambassadeur van Iran op het matje vanwege het geweld van de Iraanse overheid tegen vreedzame demonstranten. Demissionair minister van Buitenlandse Zaken Van Weel noemde het buitensporig.

Een olietanker met Venezolaanse olie is aangemeerd op Curaçao. De olie wordt daar tijdelijk opgeslagen in tanks, in opdracht van de Amerikaanse regering.

Twee van de grootste grondstoffenhandelaren ter wereld, de Trafigura Group en de Vitol Group, zijn bezig met het verplaatsen van olie uit Venezuela naar het Caribisch gebied. Van daaruit moet het vervolgens doorverkocht worden.

Anderhalve week geleden vielen de Verenigde Staten Venezuela aan. Daarbij werd president Maduro gevangengenomen, omdat de VS hem verdenkt van het massaal doorvoeren van drugs. President Trump heeft gezegd dat de VS de komende tijd de leiding neemt over Venezuela en de olie-industrie.

Vier tankers

Persbureau Bloomberg meldde dinsdag dat voor de Venezolaanse kust vier tankers liggen, waarvan de olie tijdelijk opgeslagen moet worden in Curaçao en op de Bahama's.

De Trafigura Group en de Vitol Group zouden deze week 4,8 miljoen vaten olie uit Venezuela ontvangen, die tijdelijk naar opslagfaciliteiten in het Caribisch gebied moeten worden gebracht.

Correspondent Caribisch Gebied Dick Drayer:

"De aankomst van Venezolaanse olie in Curaçao past in een regeringsbreed gedragen ambitie om het eiland opnieuw een betekenisvolle rol te geven in de internationale energielogistiek. Waar Aruba de afgelopen jaren bewust afstand nam van de olie-industrie, heeft Curaçao die stap nooit gezet. Integendeel: opeenvolgende regeringen, en in het bijzonder de huidige, hebben steeds geprobeerd de sector nieuw leven in te blazen. Vaak tegen beter weten in. In dat licht zijn olieopslag en -overslag vooral een secondbestscenario.

De raffinaderij ligt inmiddels al meer dan vijf jaar stil en is zonder miljardeninvesteringen niet geschikt voor herstart. Maar dat geldt op Curaçao niet als een principieel bezwaar tegen de olie-industrie. Integendeel: als raffinage weer haalbaar zou worden, zou daar binnen de regeringspartij MFK politiek draagvlak voor bestaan. Tot die tijd richt de regering zich pragmatisch op opslag, overslag en logistiek, waarbij gebruik wordt gemaakt van bestaande infrastructuur als Bullenbaai.

Dat optimisme klinkt ook door in de toon van de regering. Minister-president Gilmar Pisas deelde deze week op sociale media een foto van zichzelf met olie-executives, vergezeld van de woorden: "Big opportunities coming for Curaçao. Stay focused. Move in silence."

Politiek wordt deze ontwikkeling in relatie tot Venezuela dan ook niet gezien als gevoelig of riskant, in tegenstelling tot bijvoorbeeld de Amerikaanse drugsinterventies en de inval die daarop volgde. Voor Curaçao overheerst nu het gevoel van economische kansen om de eigen positie in het Caribisch gebied te versterken. Voor zolang dat duurt, want de onzekerheid over wat zich zeventig kilometer zuidelijk in de komende tijd zal ontvouwen, blijft onverminderd groot."

Een resolutie die de opties van president Trump moet inperken om Venezuela aan te vallen, is afgekeurd door de Amerikaanse Senaat. Het scheelde maar één stem: 51 tegenover 50.

De resolutie zou Trump hebben verboden om meer militaire acties in Venezuela uit te voeren zonder toestemming van het Congres. Maar Republikeinse senatoren stemden woensdag tegen.

Eerder deze week keurde een kleine meerderheid van de Senaat de resolutie nog goed. Dat zou betekenen dat Trump niet zonder toestemming militair kan ingrijpen in Venezuela. Ook Republikeinse senatoren stemden voor de resolutie. Trump was daar woedend over.

De stemming komt niet lang na de aanval van de VS op Venezuela. President Maduro werd daarbij ontvoerd. Volgens de Venezolaanse minister van Binnenlandse Zaken vielen daarbij honderd doden. De regering-Trump had vooraf geen toestemming gevraagd aan het Congres voor die aanval.

Correspondent Verenigde Staten Rudy Bouma:

"De senatoren zijn intensief onder druk gezet door ambtenaren van het ministerie van Justitie, minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio en bovenal Trump zelf, die zei dat de afvallige senatoren 'nooit meer herkozen zouden moeten worden'. De president heeft meermaals met hen gebeld. Hun is verzekerd dat er geen 'boots on the ground' naar Venezuela zullen worden gestuurd.

Trump heeft met zijn succesvolle pressie gezichtsverlies in het Congres kunnen voorkomen. Het lukte hem in november niet om opstandige Republikeinen in toom te houden toen ze samen met de Democraten de minister van Justitie wilden dwingen de Epstein-files vrij te geven: dat was toen een eerste grote nederlaag voor de president in het Congres."

Eerder op de dag meldde Trump ook dat hij uitgebreid had gesproken met de nieuwe interim-leider van Venezuela, Delcy Rodríguez. "We hebben vandaag een geweldig gesprek gehad en ze is een fantastisch persoon." De twee hadden volgens hem een lang gesprek.

Op sociale media schreef Trump dat ze spraken over olie, mineralen, handel en veiligheid, terwijl de VS eraan werkt om "Venezuela te helpen stabiliseren en herstellen".

Ook Rodríguez was te spreken over het gesprek. "Ik heb een lang, productief en beleefd telefoongesprek gehad met de president van de Verenigde Staten, Donald Trump", schreef ze. Rodríguez maakte als vicepresident deel uit van het regime van Maduro. Volgens staatsmedia heeft ze zijn steun.

Bezoek oppositieleider

Daarnaast volgt vandaag een bezoek van de Venezolaanse oppositieleider Maria Machado. Trump ontvangt haar in Washington. Machado won onlangs de Nobelprijs voor de Vrede. Machado zei toen dat ze Trump wil bedanken voor het gevangen nemen van Maduro.

Het is Trumps eerste ontmoeting met Machado. Vorige week zei Trump dat ze mogelijk gaat meepraten over de toekomst van Venezuela. Het is niet bekend waarover ze precies mee zou mogen praten. Afgelopen weekend liet Trump zich nog enigszins laatdunkend over haar uit. "Ze heeft niet de steun of het respect binnen het land", zei hij.