De Slowaakse premier Fico dreigt de noodstroomvoorziening aan Oekraïne af te sluiten als de olielevering naar zijn land niet wordt hervat. De aanvoer van olie door Oekraïne ligt al bijna een maand stil door een aanval op de Droezjba-pijpleiding. Volgens Oekraïne zat Rusland achter die aanval.

Slowakije is, net als Hongarije, afhankelijk van de toevoer van Russische olie via de Droezjba-pijpleiding, die via het noordwesten van Oekraïne naar de twee landen loopt. Beide landen beschuldigen Oekraïne ervan dat het te weinig doet om de olieleveringen weer op gang te brengen.

Eerder deze week hadden beide landen de export van diesel naar Oekraïne al gestaakt. Gisteren meldde Hongarije dat het een EU-lening van 90 miljard euro aan Oekraïne zal blokkeren totdat de olielevering wordt hervat. Dat geld is bedoeld om het land financieel te helpen en om de economie draaiende te houden.

Alternatieve routes

Oekraïne heeft alternatieve routes voorgesteld zolang noodreparaties aan de pijpleidingen worden uitgevoerd, zoals over zee.

Bijna een vijfde van de elektriciteitsimport in Oekraïne wordt door Slowakije geleverd. Het mogelijke afsluiten van de noodstroomvoorziening aan Oekraïne heeft dan ook grote gevolgen.

Rusland voert deze winter geregeld aanvallen uit op energievoorzieningen in Oekraïne. Daardoor zitten duizenden mensen zonder stroom of verwarming. Het land heeft te maken met de strengste winter sinds het begin van de oorlog met temperaturen tot -20 graden.

Bij een schietpartij midden in het drukke winkelcentrum Kronenburg in Arnhem is vanmiddag iemand gewond geraakt. De politie heeft een verdachte aangehouden.

"De persoon is niet ernstig gewond geraakt", aldus een politiewoordvoerder bij Omroep Gelderland. Wel werd hij of zij uit voorzorg naar het ziekenhuis gebracht.

De schietpartij in het overdekte winkelcentrum gebeurde even na 15.00 uur. De verdachte sloeg op de vlucht, maar kon direct buiten het winkelcentrum worden opgepakt door de politie. Daarbij loste een agent een waarschuwingsschot.

'Mes gevonden'

Volgens nog onbevestigde berichten zou buiten het winkelcentrum ook een mes zijn gevonden dat in beslag is genomen door de politie.

Er is nog niets bekend over het motief voor de schietpartij. De politie heeft een deel van het winkelcentrum afgezet voor onderzoek.

In Lyon zijn zo'n duizend mensen aanwezig bij een herdenkingsmars voor een extreemrechtse student. De 23-jarige Quentin Deranque overleed daar vorige week nadat hij zwaar was mishandeld door meerdere vermoedelijk extreemlinkse demonstranten.

De deelnemers, afkomstig uit heel Frankrijk, lopen een route van zo'n 1,5 kilometer door de stad. Ze hielden een minuut stilte voordat de mars iets na 16.00 uur begon. Onder de aanwezigen zijn families met kinderen en moeders. Sommigen hebben hun gezicht bedekt.

De mars onder de naam "Lyon eist gerechtigheid voor Quentin, gedood door antifascisten" eindigt op de plek waar Deranque werd geschopt en geslagen door een groep mogelijk antifascistische gemaskerde demonstranten, waarbij hij een gebroken schedel en hersenletsel opliep. Deranque had banden met verschillende nationalistische en extreemrechtse bewegingen, zoals L'Action Française.

Er is veel politie op de been. President Macron heeft opgeroepen tot kalmte. De burgemeester van Lyon spreekt van "een dag van extreme waakzaamheid".

Frankrijk-correspondent Saskia Houttuin:

"Er zijn veel veiligheidsmaatregelen genomen in Lyon. In eerste instantie wilde de burgemeester van Lyon niet dat de mars doorging, omdat hij bang is voor ongeregeldheden en de komst van extreemrechtse groepen uit het hele land en zelfs van buiten Frankrijk. Maar hij is niet degene die daarover gaat; de prefectuur en politie hebben in overleg met de minister van Binnenlandse Zaken besloten om het wel toe te staan.

De politie komt wel met veel mensen: meer dan 500 agenten en verschillende eenheden, zoals de CRS, de Franse mobiele eenheid. Omwonenden van de plek waar de mars plaatsvindt maken zich zorgen dat het uit de hand kan lopen. Sommige panden zijn dichtgetimmerd. Dat zegt wel iets over de spanning die hier heerst in Lyon.

De organisatoren van de mars zijn nauw verbonden aan verschillende extreemrechtse groepen. Zij herhalen dat de herdenkingsmars vandaag apolitiek is en dat ze nauw contact hebben met de politie, zodat het vandaag rustig zou moeten verlopen. Tegelijkertijd wordt er verwacht dat er verschillende extreemrechtse organisaties op af zullen komen, waarvan we weten dat ze gewelddadig kunnen zijn. We weten ook niet of er een extreemlinkse, antifascistische reactie zal komen. Als dat gebeurt, is de kans dat het misgaat een stuk aanzienlijker.

Jordan Bardella heeft zijn partijleden van het radicaal-rechtse Rassemblement National (RN) opgeroepen om niet naar de optocht te gaan, omdat hij niet wil dat zijn partij er op een of andere manier mee in verband wordt gebracht, zeker als het uit de hand loopt."

Lyon kent een harde kern van extreemrechtse en antifascistische groeperingen. Sinds de dood van Deranque zijn de spanningen tussen links en rechts opgelopen, zowel op lokaal als nationaal niveau.

Vooraanstaande Franse politici houden de radicaal-linkse partij La France insoumise (LFI) verantwoordelijk voor het gewelddadige klimaat waardoor de fatale mishandeling kon plaatsvinden. Die gebeurde in de marge van een toespraak van Europarlementariër Hassan van LFI bij de universiteit in Lyon.

Bij de geweldsuitbarsting waren volgens de Franse autoriteiten leden van La Jeune Garde betrokken, een antifascistische beweging die nauwe banden onderhoudt met LFI. De beweging werd vorig jaar door de Franse regering verboden. Premier Lecornu riep LFI op om schoon schip te maken en hun uitingen en ideeën te herzien.

Fel politiek debat

Donderdag zijn zeven verdachten aangeklaagd voor doodslag. Een van de verdachten is Jacques-Elie Favrot, die assistent was van parlementslid Raphaël Arnault van de LFI. Favrot gaf toe dat hij geweld heeft gebruikt, maar zei niet de fatale klappen of schoppen te hebben uitgedeeld. Ook een andere assistent van Arnault en een voormalige stagiair worden verdacht van betrokkenheid.

De dood van Deranque heeft de politieke spanningen in Frankrijk aangewakkerd in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van volgende maand. Woensdag moest het hoofdkwartier van LFI in Parijs ontruimd worden vanwege een bommelding. De politie kreeg een e-mail waarin iemand stelde dat LFI "zou boeten voor de moord op Quentin".

Macron zei na de mishandeling dat hij een onderzoek zal starten naar gewelddadige activistische groeperingen en volgende week in gesprek zal gaan met de premier en ministers. Ook in andere Franse steden wordt stilgestaan bij Deranques dood of zijn er tegendemonstraties.