Goedemorgen! Het is vandaag Internationale Vrouwendag en in Heerenveen is de slotdag van het WK schaatsen allround.

Eerst het weer: na een mistige ochtend wordt het met uitzondering van de noordelijke kustgebieden vrij zonnig. Bij weinig wind wordt het 12 tot 18 graden. Ook maandag houden we rustig lenteweer met veel zon. Vanaf dinsdag wordt het geleidelijk wisselvalliger en iets koeler.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier de situatie op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten?

Wat heb je gemist?

De Amerikaanse president Trump zegt dat Iran mogelijk zelf verantwoordelijk is voor de aanval op een meisjesschool in het zuiden van Iran afgelopen zaterdag. Hij levert daar geen bewijs voor. Onderzoekers concludeerden eerder dat het waarschijnlijk is dat de VS de meisjesschool heeft geraakt. Daarbij kwamen 160 burgers om.

Volg al het nieuws over de oorlog in het Midden-Oosten in ons liveblog.

Ander nieuws uit de nacht:

En dan nog even dit:

Het is dus bijna overal ter wereld Internationale Vrouwendag. Om te vieren wat er aan rechten is verkregen en om aandacht te vragen voor wat gelijker kan. Ook in Nederland is de strijd voor gelijke rechten nog niet gestreden.

Fijne zondag!

Ruim een week geleden gebeurde wat al maanden in de lucht hing: Israël en de VS begonnen met het bombarderen van aartsvijand Iran. Het regime is met de dood van de opperste leider Khamenei weliswaar onthoofd, maar nog niet gevallen.

Volgens experts is de angel nog lang niet uit het conflict: inmiddels zijn ook Golflanden en Koerdische millities betrokken bij de oorlog en ook Europese bondgenoten als Frankrijk sturen militaire schepen naar het Midden-Oosten.

Tegenstrijdigheid

Volgens Peter Wijninga, defensiespecialist verbonden aan onderzoekscentrum HCS, is het einde van de oorlog pas in zicht als de VS en Israël tevreden zijn over het resultaat. "Wat dat precies betekent weten we niet. Je hoort daar tegenstrijdige geluiden over vanuit de VS."

Zo zei president Trump kort na het begin van operatie Epic Fury dat de bombardementen bedoeld waren om het regime omver te werpen en riep hij Iraniërs op in opstand te komen. Minister Hegseth van Defensie kwam later met een ander geluid: het doel van de operatie was geen regimeverandering, maar het vernietigen van de Iraanse aanvalsraketten. Ook minister Rubio van Buitenlandse Zaken zei dat regime change niet het belangrijkste was.

"Het is ontzettend verwarrend als je naar Trump of zijn ministers luistert", zegt Midden-Oosten-kenner en journalist Abdou Bouzerda. "Het lijkt erop dat de Amerikanen niet echt een plan hebben voor de day after. Ze zijn nu vooral bezig met bombarderen."

Inmiddels heeft Israël het offensief uitgebreid naar Libanon, waar volgens het leger Hezbollah-strijders zich verschuilen. Volgens Bouzerda lijkt daar een duidelijkere strategie achter te zitten. "Daarmee wil Israël het Iraanse regime verder verzwakken door hun bondgenoten aan te pakken."

Wil Amerika nu wel of niet een regimeverandering? Nieuwsuur zocht het uit:

De VS en Israël kunnen de oorlog die zij zelf zijn begonnen voorlopig voortzetten, verwacht Wijninga. Ze zijn goed uitgerust en getraind, al zijn hun voorraden niet onbeperkt.

De grootste uitdagingen liggen volgens Wijninga dan ook bij Iran. De aanvallen van de VS en Israël vernietigen onder meer Iraanse lanceerinstallaties, drones en opslagplaatsen. "En die krijgen ze ook niet zomaar aangeleverd door hun bondgenoot Rusland, dat de munitie zelf hard nodig heeft voor de oorlog in Oekraïne."

Meer dan aan het begin van de oorlog is het conflict een oorlog van cijfers geworden, zegt Bouzerda. "Je ziet dat Iran ontzettend veel raketten en drones heeft afgeschoten, echt ongekende aantallen. Daar hangt een prijskaartje aan."

Dat laatste geldt uiteraard ook voor de Amerikanen en de Golfstaten die worden getroffen door de Iraanse aanvallen. "Die moeten de raketten uit de lucht schieten met interceptors, die ontzettend duur zijn en moeilijk te produceren." Zo berekende denktank CSIS uit dat de oorlog in Iran de Amerikaanse staatskas bijna 800 miljoen euro per dag kost.

Iraniërs hoop gegeven

Het is moeilijk om een exacte inschatting te geven wanneer de oorlog ten einde komt, zeggen beide experts. "Als je niet echt een doel hebt, dan kun je ook niet een tijdspad formuleren", aldus Bouzerda. Het gevaar is dat je uiteindelijk terechtkomt in een avontuur, in een ravijn, waarbij het uiteindelijk niet vier of zes weken duurt, maar misschien wel drie maanden of een half jaar."

Nu de Verenigde Staten de oorlog in gang hebben gezet, moeten ze die ook afmaken, zegt Wijninga. Hij verwijst daarbij naar de bekende uitspraak if you break it, you own it van Colin Powell, voormalig minister van Buitenlandse Zaken. Dat zei hij tegen president Bush voordat hij Irak binnenviel.

Hoelang de VS en Israël het gaan volhouden, hangt af van hun vasthoudendheid, zegt Wijninga. "En of een deel van het reguliere leger zich tegen het Iraanse regime keert en aan de zijde van het volk durft te staan."

NOS op 3 maakte een video over hoe de VS Iran vijanden zijn geworden:

De Europese Unie staat aan de zijlijn van de oorlog, maar de prijs zullen Europese landen hoe dan ook moeten betalen, verwacht Bouzerda.

"Er zou een moment kunnen komen dat de EU meer initiatief neemt, wat je al ziet bij lidstaten als Frankrijk. Alleen al omdat de eigen bevolking gaat morren over de oplopende olie- en voedselprijzen."

De kans is groot dat Europa zich uiteindelijk, puur vanuit eigen belang en vooral economisch, aan de kant van Amerika zal scharen, verwacht hij. Tegelijk ziet hij ook een rol weggelegd voor Europa om een grotere diplomatieke rol te spelen samen met de Golfstaten. "De pogingen vanuit de regio om Europa erbij te betrekken en het conflict te laten stoppen, nemen steeds verder toe."

Het Duitse Superwahljahr gaat vandaag van start met de verkiezingen in Baden-Württemberg, de eerste van vijf deelstaatverkiezingen dit jaar. Lange tijd leek de CDU van bondskanselier Merz hier verzekerd van de winst, maar de Groenen zijn met een inhaalslag bezig. De partijen gaan nu nek aan nek in de peiling van ZDF, met beide 28 procent van de stemmen.

Dat leidt tot een opperbeste stemming bij de Groenen, die landelijk niet boven 12 procent uitkomen. "De sfeer is absoluut goed", vertelt Groenen-lid Julian Dietzschold tijdens een flyeractie in Heidelberg. "Ook mensen van wie ik het niet verwacht reageren positief op ons, en vooral op onze lijsttrekker."

Die heet Cem Özdemir, is 60 jaar en is geboren in een heuveldorp ten zuiden van Stuttgart, als zoon van Turkse gastarbeiders. In de vorige landelijke regering was hij minister van Landbouw. Nu hoopt hij de eerste Duits-Turkse deelstaatpremier te worden. Geliefd is hij zeker: zijn waarderingscijfers liggen ver boven die van de partij. De campagne draait daarom volledig om hem.

De populaire Özdemir geldt als gematigde Groenen-politicus. Zijn campagne is gericht op het beschermen van de economie. Groene doelen kunnen indien nodig later worden behaald, is zijn boodschap. Ook is hij kritischer op het asiel- en integratiebeleid dan veel partijgenoten.

Niet té groen

De economie domineert de verkiezingen in de zuidwestelijke deelstaat met 11 miljoen inwoners. Het gebied van Bosch, Mercedes-Benz en Porsche heeft zijn welvaart deels te danken aan de auto-industrie, maar de gloriedagen zijn voorbij. Recente ontslaggolven voeden de angst dat Baden-Württemberg verandert in een Europese versie van Detroit, de teloorgegane autostad in de Verenigde Staten.

Özdemir is daarom voorstander van "flexibiliteit" wat betreft de overstap naar elektrische auto's. "Met mij wordt er geen beleid gevoerd tegen Baden-Württemberg als productielocatie voor auto's." Als de industrie langer door wil met de productie van benzineauto's, dan kan dat, aldus Özdemir.

Daarom keert hij zich tegen de landelijke koers. Dat benadrukt Özdemir zelfs bewust in zijn campagne-uitingen. "Doe het juiste, dat betekent soms dat je tegen je partij moet ingaan", zegt hij stoer in een campagnespot. Ook opvallend: de partijnaam is niet zichtbaar op campagneposters.

"Het is geen geheim dat de Groenen in Baden-Württemberg pragmatischer zijn dan veel andere afdelingen", zegt flyeraar Dietzschold. Daar ligt volgens hem ook de sleutel tot succes voor de partij. "Dat zagen we landelijk ook, met bijvoorbeeld Annalena Baerbock." Onder haar leiding werd de partij kortstondig als grootste gepeild.

Opgedoken video

De Groenen zijn al sinds 2011 de grootste in Baden-Württemberg. In geen enkele andere deelstaat is dat tot nu toe gelukt. Ook de afzwaaiende premier Winfried Kretschmann stond te boek als pragmatisch en is geliefd.

Zelfs de belangrijkste uitdager, de christen-democratische CDU van Manuel Hagel (37), belooft "goed te zorgen voor de erfenis van Kretschmann". Waar de Groenen de status quo verdedigen, belooft de jonge Hagel tegelijk vernieuwing en een "nieuw hoofdstuk" voor de deelstaat. Zijn probleem was lange tijd zijn relatieve onbekendheid.

Daar kwam verandering in toen een Groenen-politica een oude video van Hagel verspreidde. Daarin sprak de CDU'er over een klassenbezoek vol meisjes ("er zijn ergere afspraken te bedenken") en vrij gedetailleerd over het uiterlijk van een minderjarig meisje dat indruk op hem maakte. Een storm van kritiek volgde. Ongepast en seksistisch, klonk het.

Dietzschold ziet het niet als campagnegeschenk voor de Groenen. Hij hecht bovendien waarde aan een goede band met de CDU, met wie de Groenen graag opnieuw een coalitie willen aangaan. Dat lijkt op dit moment de enige kansrijke coalitie, mede vanwege de groei van de AfD, die op 18 procent wordt gepeild.

Andere partijen

Daarmee scoort de uiterst rechtse partij weliswaar lager dan landelijk, maar het gaat toch om een flinke sprong in de rijke deelstaat. "Juist vanwege de hoge welvaart is er veel angst om die te verliezen. Daar spelen zij op in", volgens Dietzschold.

Verder wordt het spannend voor Die Linke en de liberale FDP, die beide net boven de kiesdrempel van 5 procent worden gepeild. Vooral voor de FDP is deze verkiezing van essentieel belang: zowel in de Bondsdag als in de meeste deelstaten is de partij niet meer vertegenwoordigd. Als de FDP ook uit dit middenklassebolwerk verdwijnt, belooft partijkopstuk Nicole Büttner haar hoofd kaal te scheren.

De stemlokalen zijn tot 18.00 uur geopend voor alle stemgerechtigden vanaf 16 jaar. Direct daarna volgt een exitpoll.